تبليغاتX
باغبانی

باغبانی

لینک سایتهای کشاورزی بخش باغبانی:

باغبانی علمی     آشنایی با روش های علمی و کاربردی کاشت و پرورش گیاهان

مارانتا     وبلاگ فضای سبز و باغبانی

کشاورز جوان    مجله‌ی آن‌لاین دانش کشاورزی، زراعت، باغبانی، اصلاح نباتات، خاکشناسی، صنایع غذایی، آبیاری، دامپروری، بیوتکنولوژی

اصلاحی فرد     وبلاگ زراعت، باغبانی و گیاهان دارویی

علوم باغبانی   وب لاگ علوم باغبانی

     

 

 

 

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه نوزدهم مهر 1385ساعت 15:40  توسط  

VIROSIL AGRO
Extending the time-to-market for
fruit and vegetables

An alarming percentage of fresh produce perishes long before it reaches the consumer. Most of this loss is accounted for by either natural degradation caused by bacteria and mould, or non-availability of good storage and transportation linkages.
These losses could be minimized by suitable post-harvest measures to increase the shelf life of fruits and vegetables by inhibiting bacterial and mould growth. Straight forward washing of fruits and vegetables after harvest may simply redistribute organisms from infected to healthy produce.

Washing with fungicides/chemicals can leave bad taste, odour and undesirable residual toxicity on the produce which can lead to consumer rejection. With strict environmental regulation and controls imposed by most importing countries on pesticide residue levels in force, it is imperative to adapt to eco-friendly treatments.

Virosil Agro is an eco-friendly; non-toxic alternative to fungicides/chemicals currently used as
post-harvest treatments for domestic marketing and export trade.

About Virocil Agro
Virosil Agro is a multi-component complex formulation containing Hydrogen Peroxide (H2O2) and Silver (Ag) in cationic form. Hydrogen Peroxide is known to have a strong germicidal effect. Silver is well known to posses anti-senescence properties. Virosil Agro is prepared by a special process in which both Hydrogen Peroxide and Silver are mixed, bonded and complexed to give an oligo-dynamic, stable and long lasting effect. Virosil Agro effectively reduces bacteria and mould without leaving any harmful chemical by-products as it breaks down into water and oxygen. The efficacy has already been widely proven in the water industry. Virosil Agro is environmentally benign (benevolent) and very effective against a wide spectrum of micro-organisms. Applied soon after harvest, Virosil Agro ensures farm-fresh appearance, original taste and quality even after prolonged storage during marketing.

Grapes
Scope of Virosil Agro in post-harvest loss reduction of grapes in India

With the development of modern agro-techniques, the production of grapes in India has increased many folds in the recent years which have resulted in Indian grapes occupying a major share of the export trade in the global market. Although grapes are non-climacteric fruits and have relatively low physiological activity, yet they are subject to severe water loss following harvests resulting in stem drying, browning, berry drop, wilting and shriveling of berries. Rough handling leads to the loss of natural ‘bloom' or wax on the surface of berries followed by invasion by several rot-causing micro-organisms, resulting in poor marketing. Therefore, it is essential to use certain post-harvest treatments of bunches with appropriate chemical or fungicide in order to prevent this huge economic loss during post-harvest handling and marketing operations. At present the majority of the grapes in the commercial trade are treated with sulphur compounds either by fumigation or through SO2 generating pads. However, uncontrolled exposure to SO2 leads to severe injury of berries and also leaves undesirable residue in the berries which is of primary concern towards consumer's health in many countries.

Virosil Agro can play a vital role in minimizing post-harvest losses of grapes through its anti-microbial and anti-senescence properties

Grapes
Grapes are a non-climacteric fruit with a relatively low rate of physiological activity. They are subjected to serious water loss following harvest and this can result in stem drying and browning, berry shatter and even wilting and shriveling of berries. The potential for Botrytis rot infection (gray mould) requires constant attention and treatment during storage and handling. The ‘bloom' or wax on the grape berry's surface is a very important quality factor. Rough handling and rubbing destroy this bloom, giving the skin a shine rather then a more desirable luster.

Sources of Damage
Water loss
Because of the susceptibility of stems and fruit to deterioration from water loss, grapes are normally cooled as soon after harvest as possible. Even a few hours delay at field temperatures can cause severe drying and browning of cluster stems. The problem is most serious in the hottest growing areas. Rapid cooling is widely used. Because grapes will not tolerate the wetting associated with hydro-cooling, most of the fruit is forced air-cooled.

Botrytis rot
The Botrytis rot problem is not entirely eliminated by forced cooling alone. The standard practice is to fumigate with sulphur dioxide (SO2) immediately after packing and in lower doses each week of storage.
The usual fumigation method is the periodic introduction of sulphur dioxide into the storage room or fumigation chamber. In some growing areas, a continuous, very low level of sulphur dioxide is maintained in place of periodic treatments. In recent years SO2 generating pads have been used, particularly in export marketing when grapes are in ocean transport for extended periods. Sodium metabisulfite is impregnated and/or encapsulated into the pads to allow a slow release of sulphur dioxide through the transit and marketing period. This treatment however causes health problems associated with sulphur compounds which are not desirable.

Fumigation effects
One problem associated with sulphur dioxide fumigation of grapes is the constant potential for injury to the end stems. Injured tissue first shows up as a bleaching of colour, followed by the sinking of areas where accelerated water loss has occurred. These injuries show first at the site of some other injury such as a harvest wound, transit injury, or breakage at the cap stem attachment. It can also be seen starting around the cap stem, and slowly spreading over the berry. Virosil Agro is environment-friendly and can play a vital role in minimizing post-harvest losses of grapes through its anti-microbial and anti-senescence properties.

RECOMMENDED VIROSIL AGRO DOSAGE FOR POST-HARVEST
APPLICATION ON DIFFERENT FRUITS & VEGETABLES

Crop Dosage in 10 litres of water  Method of application Benefits
Grape 250 ml Spray/Drench Prevention of Botrytis rot & other Post harvest diseases
Strawberry 250 ml Spray Prevention of post harvest decay
Mango 250 ml Spray/Drench Control of stem end rot Anthranose
Persimon 250 ml Spray Post harvest decay control
Citrus 500 ml Drench Check development of control
Banana 500 ml Spray Prevention of collar end rot & Canker
Tomato 250 ml Spray/Drench Prevention of bacteriosis & post harvest microbial diseases
Brinjal 125 ml Dip/Spray Controlled fungal development during storage
Sweet red peppers 125 ml Dip Inhibited fungal development during storage
Muskmelon 250 ml Dip/spray Significant control of decay during storage
Potato 125 ml Spray Decay control and sprout inhibition

+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و ششم مهر 1384ساعت 16:51  توسط   | 

گلخانه موز:

موز
گلخانه تولید میوه های گرمسیری(موز -آناناس) درنزذیکی شیراز

تصاویری از این گلخانه: 

 

 

 

در روز 5 خرداد 84 از طرف دانشگاه بازدیدی داشتیم از گلخانه تولید میوه های گرمسیری (موز و آناناس) در نزدیکی شیراز. قبل از بازدید تصور نمی کردم چنین گلخانه ای در نزدیکی ما وجود داشته باشد که موفق به تولید موز شده باشد اما پس از بازدید متوجه شدم که این کار شدنی است . مخصوصا در استان فارس چرا که در این استان در اکثر روزهای سال آفتاب کامل وجود دارد. ما در این استان 60000 واحد لوکس نور در سال ، حدود  340 روز آفتاب درخشان در سال و 350 واحد پتاس بصورت طبیعی در خاک داریم. و اقلیم قوی که در چهار فصل سال نور ممتد را در اختیار ما می گذارد.

از چندین نوع واریته موز در این گلخانه استفاده می شود به نامهای : گراند9 ، والری و کاواندیشی

در سقف گلخانه لوله هایی رد شده که آب را بصورت پودر در فضای گلخانه پخش می کند که باعث ایجاد رطوبت بسیار می شود. رویهم رفته می توان گفت که دقیقا باید عمل شبیه سازی را انجام داد و تمام شرایط را مانند جنگلهای طبیعی موز در گلخانه شبیه سازی کرد.

علاوه بر درختان موز در وسط گلخانه نهالهای دیگری قرار داد که در تصاویر مشاهده می کنید که نهال آووکادو می باشد. آووکادو گرانترین میوه در دنیاست.

 

تا آنجا که من میدونم سالانه حدود 160 میلیارد تومان موز وارد کشور می شود با توجه به اینکه ما 12 هزار فارغ التحصیل کشاورزی بیکار در کشور داریم و با توجه به ظرفیتهای بلقوه ای که به برخی از آنها در بالا اشاره شد آیا ما نمی توانیم موز مورد نیاز کشور را خود تولید کنیم؟...ازطرف حمیدرضا

منبع:دانشجويان كشاورزي دانشگاه آزاد شيروان

+ نوشته شده در  جمعه پانزدهم مهر 1384ساعت 23:4  توسط   | 

شرایط محیطی احداث باغ :

شرایط  محیطی احداث باغ

از آنجا که در احداث باغ هزینه های اولیه آماده سازی و همچنین هزینه های نگهداری سالیانه تا زمان باردهی درختان میوه زیاد است ، بایستی در انتخاب نوع درخت  بسیار دقت نمود چرا که اشتباه در این مرحله زیان های جبران ناپذیری برای شما به دنبال خواهد داشت .

شرایط محیطی : از آنجا که پس از کاشت درختان شما توانایی تغییر محیط باغ را ندارید ، بنابراین باید در انتخاب خود دقت بسیاری نمایید .

باغ های سیب قلات

باغ های سیب قلات

یک باغ زیبا و تفریحی

یک باغ  زیبا و تفریحی

دما : درختان میوه برای رشد مناسب خود به دامنه گرمایی ویژه ای نیاز دارند و همچنین مقاومت گیاهان مختلف در برابر سرما و گرما متفاوت است . از سویی دیگر کیفیت و کمیت میوه تا حدودی تحت تاثیر دما قرار می گیرد . نکته مهم این است که درختان میوه باید در طول زمستان تعداد مشخصی ساعت دمای زیر 7 درجه سانتیگراد را داشته باشند تا شکوفه های آنها شروع به رشد نمایند . در صورت عدم دریافت سرمای کافی رکود شکوفه ها برطرف نشده و در نتیجه گل و میوه ای نخواهیم داشت . البته سرمازدگی بهاره را نیز نباید فراموش کرد چرا که برخی مناطق سرمای دیررس بهاره دارند و این مناطق برای کاشت درختان حساس مناسب نیستند . به علاوه در احداث باغ بایستی به اختلاف دمای سب و روز و همچنین وجود عواملی مانند تگرگ که آسیب جدی به برگ و گل درختان وارد می کند نیز دقت نمود .

نور : نور عامل فتوسنتز ( غذاسازی ) در گیاهان می باشد ، و داشتن نور مناسب و کافی سبب افزایش کیفیت و کمیت میوه می گردد . استفاده از نور مصنوعی در سطح باغ غیرممکن است ولی با یک هرس مناسب می توان نور را به تمام نقاط یک درخت هدایت کرد . از طرفی نور بر روی رنگ برخی میوه ها مانند سیب قرمز تاثیر زیادی دارد و کاشت درخت سیب قرمز در مناطقی که پاییزی ابری دارند اشتباه می باشد و در عوض بهتر است در این مناطق سیب های زرد و سبز کاشته شوند .

موقیعیت مکانی احداث باغ : هر محل از لحاظ عرض جغرافیایی ، ارتفاع از سطح دریا ، شیب زمین و ... ، ویژگی های منحصر به فرد خود را دارد . مثلا هرچه عرض جغرافیایی بیشتر باشد نور خورشید زاویه کمتری دارد و میزان نور و دمای محیط کمتر است . افزایش ارتفاع هم باعث کاهش دما می گردد . موقیعت نیمکره شمالی (ایران ) سبب شده تا شیب های جنوبی گرمتر باشند . یعنی در بهار زودتر گرم شده و در تابستان گرم و خشک هستند و به علاوه در پاییز هم دیرتر سرد می شوند . در این مناطق خطر سرمازدگی زمستان کمتر و خطر سرمازدگی بهاره بیشتر است . در شیب های جنوبی فصل رشد طولانی تری هم داریم .

نکته : برای جلوگیری از سرمازدگی بهاره درختان مقاوم به سرمازدگی را در کف دره ها و شیب ها کاشته و درختان حساس به سرمازدگی را در دامنه های کشت کنید ( هوای سرد به دلیل سنگینی به سمت پایین می رود )

خاک : خاک محل احداث باغ اگر عمق کافی ، زهکشی خوب ، PH ( اسیدیته ) مناسبی داشته باشد ، می توان انتظار بهترین محصول را داشت . البته بایستی مد نظر داشت که خاک های سبک ( شنی ) رطوبت کمتری در خود نگه داشته ، در بهار زودتر گرم می شوند و در پاییز دیرتر سرد می گردند . از نکته های مهمی که در رابطه با خاک محل احداث باغ بایستی به آن توجه داشت سطح آب زیر زمینی است ، چرا که بالا بودن سطح آب زیر زمینی جلوی تهویه خاک را گرفته و سبب خفگی در ریشه های درخت می گردد . البته با زهکشی می توان این نقص را برطرف کرد ولی هزینه آن بالاست . دیگر عامل مهم شوری خاک است . شوری خاک را با آبیاری به وسیله آب شیرین و زهکشی می توان برطرف کرد ، اما هزینه های آن بسیار بالا بوده و فقط در مواقع ضروری این کار انجام می گردد .

آب : در حقیقت آب نقش حیاتی در احداث یک باغ دارد . در یک برنامه احداث باغ میزان آب ، منبع آب ( چشمه ، چاه ، قنات ، رودخانه ) و کیفیت آب ( شوری آب و درجه Ec آن ) بسیار مهم است . البته برای کشت های دیم ( انگور ، پسته ، انجیر ، بادام ) نیاز به آبیاری کمتر دیده می شود و اهمیت آن کمتر می باشد ولی در صورت کشت دیم بارش های سالیانه ( مقدار و زمان بارش ) بسیار مهم است .

نکته : در یک خاک شور می توان باغ احداث نمود ولی با آب شور نمی توان درختان را آبیاری نمود . چرا که علاوه بر آسیب رسانیدن به درخت ، زمین ما را هم خراب می کند .

نکته : برای اطلاع از چگونگی به دست آوردن اطلاعات فوق در رابطه با زمین خود می توانید به جهاد کشاورزی و یا تعاون روستایی و ... مراجعه نمایید .

به دست آوردن دمای محیط : با مراجعه به اداره هواشناسی محل خود می توانید دمای محل ، تعداد روزهای آفتابی ( نور ) ، بارش های آسمانی ( مقدار و زمان بارش ) را در ده سال اخیر به دست آورید .

کسب اطلاع از وضعیت آب و خاک : با مراجعه به یک آزمایشگاه آب و خاک می توانید اطلاعات ارزشمند و بسیار فراتر از شوری و PH در مورد خاک و آب خود به دست آورید .

منبع : کتاب اصول باغبانی ( دکتر خوشخوی )  

+ نوشته شده در  جمعه پانزدهم مهر 1384ساعت 23:3  توسط   | 

ابیک:

آبیک

هو
پنجشنبه عصر دسته‌جمعی رفتیم آبیک، سر زمین ِ پدرم و شنبه صبح برگشتیم؛ که اگر موعد مقالة درس بررسی مسایل اجتماعی ایران نبود، برنمیگشتم. عکسها – که بیشتر از گل‌خانه‌ها گرفته‌ام – حاصل آن سفر یکی دو روزه است. برای نمایش ِ عکسها ادامة مطلب را نگاه کنید.







مزرعة گندمی در همسایگی مزرعة پدرم هست. گلخانه‌ها، در افق عکس دوّم معلوم‌اند.




داخل یکی از گلخانه‌ها؛ اینجا، گوجه‌فرنگی‌هایی کاشته‌اند که به Cherry Tomato مشهورند.




گوجه‌فرنگی‌های نرسیده...




بوته‌های فلفل دلمه‌ای در گلخانه






فلفل دلمه‌ای




این موجود غول‌پیکر، جدیدترین تراکتور مزرعه است .در این عکس، نیم تن وزنه به جلوی تراکتور وصل است و چرخهای کوچک تا نیمه از آب پر.




نیوهلند، ساختِ انگلستان




داخل ِ نیوهلند؛ بعداً باید دربارة این تراکتور – که راندنش گواهینامة مخصوص میخواهد – بیشتر بنویسم. همینقدر بگویم که بنظرم بیشتر به هواپیما میمانَد تا تراکتور؛ کسانیکه احیاناً تجربة راندن تراکتور دارند، میدانند از چه صحبت میکنم... شب که برای کار، سر ِ زمین میرفت و به آن خیش بسته بودند و چراغهای بسیارش را روشن کرده بودند، بسیار باابهّت‌تر از این عکس‌ها به‌نظر میامد.

منبع:راز یادداشت های پویان

+ نوشته شده در  پنجشنبه چهاردهم مهر 1384ساعت 17:2  توسط   | 

دی اکسيد کربن در گلخانه :

دی اکسيد کربن در گلخانه

رشد و نمو گياهان

سه عامل عمده در رشد و نمو گياهان عبارتند از : فتوسنتز، تنفس و تعرق

فتوسنتز :
يكي از اختلافات عمده بين گياهان و حيوانات در كره زمين، توانايي گياهان براي ساخت داخلي غذاي خودشان مي باشد. يك گياه براي توليد غذاي مورد نياز خود به انرژي حاصل از تابش آفتاب، دي اكسيد كربن موجود در هوا و آب موجود در خاك نيازمند است. اگر هر يك از اين اجزاء دچار كمبود شود، فتوسنتز يا همان توليد غذا متوقف خواهد شد. در واقع اگر هر يك از اين عوامل براي مدت زيادي قطع شود، گياه از بين خواهد رفت.
هر گونه بافت گياه سبز، توانايي انجام فرآيند فتوسنتز را داراست. كلروپلاست ه در سلولهاي گياه سبز، حاوي رنگدانه هاي سبزي هستند كه كلروفيل ناميده مي شوند و انرژي نور را به تله مي اندازند. با اين وجود برگها (با توجه به ساختار بخصوصشان) عمده ترين قسمت براي توليد غذا مي باشند. بافتهاي داخلي حاوي سلولهايي با مقادير فراوان كلروپلاست مي باشند؛ كه در يك نظم و ترتيب خاص، به راحتي به آب و هوا اجازه جابجايي مي دهند. لايه هاي اپيدرمي محافظ بالايي و پاييني برگها، حاوي تعداد زيادي دهانه مي باشند كه؛ از دو سلول نگهبان بخصوص در هر سمت تشكيل شده اند. سلولهاي نگهبان، جابجايي (ورود دي اكسيدكربن و خروج اكسيژن و بخار آب از برگها) گازهاي درگير در فتوسنتز را كنترل مي كنند. اپيدرمي هاي پاييني برگها به طور طبيعي، حاوي بيشترين تعداد دهانه مي باشند.

تنفس :
كربوهيدرات هاي ساخته شده در طول فرآيند فتوسنتز، تنها وقتي براي گياه با ارزش هستند؛ كه به انرژي تبديل شده باشند. اين انرژي در فرآيند ساخت بافتهاي جديد مورد استفاده قرار مي گيرد. فرآيند شيميايي كه طي آن قند و نشاستة توليد شده در فرآيند فتوسنتز، به انرژي تبديل مي شود؛ تنفس ناميده مي شود. اين فرآيند مشابه سوزاندن چوب يا زغال سنگ براي توليد حرارت يا انرژي مي باشد.
اگر اكسيژن محدود شود يا در دسترس گياه قرار نگيرد، تنفس يا متابوليسم ناهوازي رخ خواهد داد. توليدات حاصل از اين واكنش، اتيل الكل يا اسيد لاتيك و دي اكسيد كربن مي باشد. اين فرآيند به عنوان فرآيند تخمير يا اثر پاستور شناخته مي شود*. اين فرآيند در صنايع لبنيات كاربرد فراوان دارد. هم اكنون بايد واضح باشد كه تنفس عكس فرآيند فتوسنتز مي باشد. بر خلاف فتوسنتز، فرآيند تنفس در طول شب نيز به خوبي روز صورت مي گيرد. تنفس در كلية اشكال زندگي و در همة سلولها صورت مي گيرد. آزاد شدن دي اكسيد كربن اندوخته شده و گرفتن اكسيژن همواره در سطح سلول اتفاق مي افتد. در ادامه مقايسه اي بين فتوسنتز و تنفس آمده است.

فتوسنتز:
توليد غذا مي نمايد
انرژي را ذخيره مي كند
در سلول هايي كه حاوي كلروپلاست هستند رخ مي دهد
اكسيژن آزاد مي كند
آب مصرف مي نمايد
دي اكسيد كربن مصرف مي نمايد
در روشنايي صورت مي پذيرد

تنفس :
غذا رابراي توليد انرژي گياه به مصرف مي رساند
انرژي آزاد مي كند
در همة سلولها صورت مي گيرد
اكسيژن را مورد استفاده قرار مي دهد
آب توليد مي نمايد
دي اكسيد كربن توليد مي نمايد
در تاريكي هم به خوبي صورت مي پذيرد

تعرق:
تعرق فرآيندي است كه در طي آن گياه آب از دست مي دهد. عمدتاً اين كار از طريق دهانة برگها صورت مي گيرد. تعرق فرآيندي ضروري است كه حدود 90% از آب وارد شده به گياه از طريق ريشه ها را مورد استفاده قرار مي دهد.10% باقيماندة آب در واكنشهاي شيميايي و در بافتهاي مختلف گياه به مصرف مي رسد. فرآيند تعرق براي حمل مواد معدني ازخاك به گياه، خنك نمودن گياه در فرآيند تبخير و نيز براي جابجايي قند و مواد شيميايي گياه كاملاً ضروري است. مقدار آب ازدست رفتة گياه به چندين فاكتور محيطي از جمله دما، رطوبت، وزش باد يا جابجايي هوا وابسته است. با افزايش دما و يا جابجايي هوا، رطوبت نسبي كاهش يافته و اين باعث مي شود كه سلولهاي نگهبان در برگها، دريچه هاي استومتا را باز كنند؛ به اين ترتيب نرخ تعرق افزايش مي يابد.

دي اكسيد كربن در گلخانه
سالهاي زيادي است كه به منافع غني سازي دي اكسيد كربن در گلخانه ها، براي افزايش رشد و توليد گياهان پي برده شده است. دي اكسيد كربن يكي از ضروري ترين اجزاء فتوسنتز مي باشد. همانطور كه در بخش قبل اشاره شد، فتوسنتز يك فرآيند شيميايي است كه انرژي نور خورشيد را براي تبديل دي اكسيد كربن و آب به مواد قندي در گياهان سبز مورد استفاده قرار مي دهد؛ سپس اين مواد قندي در خلال تنفس گياه براي رشد آن مورد استفاده قرار مي گيرند. اختلاف بين نرخ فتوسنتز و تنفس، مبنايي براي ميزان انباشتگي ماده خشك در گياهان مي باشد. در توليد گلخانه اي، هدف همة پرورش دهندگان، افزايش ماده خشك و بهينه سازي اقتصادي محصولات مي باشد. دي اكسيد كربن با توجه به بهبود رشد گياهان، باروري محصولات راافزايش مي دهد. بعضي از مواردي كه باروري محصولات به وسيلة غني سازي دي اكسيد كربن افزايش داده مي شود عبارتند از :
گلدهي قبل از موعد
بازده ميوه دهي بالاتر
كاهش جوانه هاي ناقص در گلها
بهبود استحكام ساقة گياه و اندازة گل

بنابراين پرورش دهندگان گل و گياه بايد دي اكسيد كربن را به عنوان يك مادة مغذي در نظر بگيرند.
براي اكثر محصولات گلخانه اي، ميزان خالص فتوسنتز به واسطة بالا بردن ميزان دي اكسيد كربن از ppm 340 تا ppm1000 افزايش مي يابد. آزمايش هاي صورت گرفته بر روي بيشتر گياهان نشان داده است كه با افزايش ميزان دي اكسيد كربن تا ppm1000 فتوسنتز به اندازة 50% افزايش خواهد يافت. البته براي بعضي از گياهان اضافه كردن دي اكسيد كربن تا ppm 1000 در نوركم، از لحاظ اقتصادي، توصيه نمي شود. براي بعضي ديگر از گياهان مانند گل لاله ، هيچ پاسخي نسبت به اضافه كردن دي اكسيد كربن مشاهده نشده است. دي اكسيدكربن در خلال باز شدن دهانه اي، توسط فرآيند پخش به گياه وارد مي شود. استومتاها سلولهاي اختصاصي هستند كه به طور عمده در قسمت زيرين برگها و در لاية بيروني قرار گرفته اند. باز و بسته شدن اين سلولها اجازه مي دهد كه معاوضة گازها صورت گيرد. تغليظ 2CO دراطراف برگها، بالا گيري دي اكسيد كربن در گياهان را قوياً تحت تأثير قرار مي دهد. تغليظ بيشتر 2CO، منجر به بالا گيري بيشتر 2CO در گياهان مي شود. سطح نور، دماي برگها و دماي هواي محيط، رطوبت نسبي، تنش آبي، غني سازي دي اكسيد كربن و ميزان اكسيژن موجود در هوا و برگها از جمله فاكتورهاي محيطي هستند كه باز و بسته شدن استومتا را كنترل مي نمايند.
غلظت دي اكسيد كربن موجود در هواي محيط چيزي در حدود ppm340 (از لحاظ حجمي) مي باشد. همة گياهان در اين شرايط به خوبي رشد مي نمايند؛ اما بواسطة بالا رفتن غلظت 2CO تا1000 ppm، نرخ فتوسنتز نيز افزايش خواهد يافت؛ كه در نهايت منجر به افزايش مواد قندي و كربو هيدراتهاي قابل دسترس براي رشد گياهان مي شود. هر گونه گياه سبز در حال رشد در يك گلخانه كاملاً بسته (كه اصلاً تهويه نمي شود و يا اينكه تهوية كمي دارد) غلظت دي اكسيد كربن را در طول روز به كمتر از ppm200 كاهش مي دهد. كاهش در نرخ فتوسنتز، هنگامي كه غلظت 2CO از ppm 340 به ppm 200 مي رسد، برابر است با افزايش آن هنگامي كه غلظت 2CO از ppm 340 به ppm 1300 مي رسد. با يك حساب سرانگشتي در مي يابيم كه افت سطح دي اكسيد كربن به پايينتر از سطح محيط تأثيرات بسيار بيشتري نسبت به افزايش آن به بالاتر از سطح محيط خواهد داشت.
در گلخانه هاي جديد و به بخصوص در سازه هاي دو جداره كه نفوذ هواي بيرون كاهش يافته است؛ غلظت دي اكسيد كربن در زمانهاي بخصوصي از سال به راحتي مي تواند به پايينتر از ppm 340 افت نمايد. اين موضوع تأثيرات منفي قابل توجهي برروي رشد گياهان خواهد داشت. تهوية مناسب در طول روز مي تواند ميزان دي اكسيد كربن را تا نزديكي سطح محيطي آن بالا ببرد؛ اما ميزان آن هرگز به سطح محيطي ppm340 باز نخواهد گشت. تأمين دي اكسيد كربن تنها روش غلبه بر اين اختلاف سطح و افزايش غلظت 2CO به بالاتر از ppm 340 است؛ كه براي اكثر محصولات گلخانه اي پر منفعت مي باشد. ميزان غني سازي دي اكسيد كربن به نوع محصول، شدت نور، دما، تهويه، مرحلة رشد گياه و ملاحظات اقتصادي بستگي دارد. نقطة اشباع دي اكسيد كربن در غلظتي حدود 1000 تا ppm 1300 حاصل مي شود. غلظت كمتري (800 تا ppm1000) براي محصولاتي مانند گوجه فرنگي، خيار، فلفل و كاهو توصيه مي شود. افزايش غلظت دي اكسيد كربن دورة رشد گياه را كوتاه مي نمايد (5 تا10 درصد)، كيفيت و بازده محصول را بهبود مي بخشد و همچنين اندازه و ضخامت برگها را افزايش مي دهد.
منابع دي اكسيد كربن: دي اكسيد كربن را مي توان از سوزاندن سوختهاي پاية كربن مانند گاز طبيعي، پروپان، نفت سفيد و يا اينكه مستقيماً از تانكهاي مخصوص نگهداري دي اكسيد كربن خالص تهيه نمود. البته هر يك از منابع فوق الذكر داراي مزايا و معايب بالقوه اي مي باشند. وقتي كه گاز طبيعي، پروپان يا نفت سفيد سوزانده مي شود، تنها دي اكسيد كربن توليد نمي شود؛ بلكه همراه با آن حرارت نيز توليد مي شود، كه به طور طبيعي موجب گرم شدن سيستم مي شود. بايد توجه داشت كه احتراق ناقص يا سرايت مواد سوختي به داخل گلخانه، مي تواند منجر به از بين رفتن گياهان شود. اكثر منابع گاز طبيعي و پروپان داراي مقدار كمي (به اندازة كافي پايين) آلودگي مي باشند. بايد توجه داشت، در سوختي كه براي تأمين دي اكسيد كربن مورد استفاده قرار مي گيرد، مقدار سولفور بيشتر از 0.02% (از لحاظ وزني) نباشد. احتراق سوختها همچنين منجر به توليد رطوبت مي شود. براي گاز طبيعي به ازاي هر متر مكعب گاز سوخته شده، kg 1.4 بخار آّب توليد مي شود. در مورد پروپان، مقدار رطوبت توليد شده به ازاء هر كيلوگرم دي اكسيد كربن، كمي پايين تر از گاز طبيعي است.
گاز طبيعي، پروپان و سوختهاي مايع در ژنراتورهاي مخصوص دي اكسيدكربن سوزانده مي شوند. اندازة دستگاهها (Btu توليد شده) و اندازة جريان هواي افقي در گلخانه، تعداد و موقعيت اين دستگاهها را تعيين مي نمايد. مهمترين مشخصة اين مشعلها اين است كه؛ سوخت بايد به طور كامل سوزانده شود. بعضي از كارخانجات مشعلهايي ساخته اند كه مي تواند هم گازطبيعي و هم پروپان را مورد استفاده قرار دهد. به علاوه اين واحدهاي توليد 2CO داراي خروجي قابل تنظيم هستند. اشكال بالقوه اين سيستم اين است كه حرارت و بخار آب توليد شده ممكن است موجب تأثير موضعي بر دما و شيوع بيماريها در گلخانه شود.
به عنوان يك پيشنهاد، مي توان قسمتي از گاز دودكش بويلر گاز طبيعي، مربوط به سيستم حرارتي آب داغ، را به عنوان وسيله اي جهت تأمين دي اكسيد كربن به داخل گلخانه هدايت نمود. البته اين سيستم بايد به چگالنده گاز دودكش، كه براي تأمين اين هدف طراحي شده است، مجهز باشد.
نكتة قابل توجه اين است كه همة بويلرها (بخصوص بويلرهاي قديمي) براي اين كار طراحي نشده اند. بويلرهاي گاز طبيعي بايد احتراق تميزي داشته باشند؛ اكسيدهاي نيتروژن (NOx) و اتيلن توليد نكنند و يا حداقل، مقدار آنها در محصولات احتراق كم باشد.
در اين سيستم، لوله هاي گاز در جايي كه بويلر به لولة دودكش متصل شده است، بيرون كشيده مي شوند. واحد هاي چگالنده براي كاهش دما و رطوبت گاز ورودي به گلخانه طراحي مي شوند. يك سيستم كنترل مانيتوري، پيوسته محافظت ايمني لولة گاز را براي كنترل سطح مونو اكسيد كربن انجام مي دهد. سطح مجاز مونو اكسيدكربن (CO) در لولة گاز چيزي بين 6 تا ppm 10 است. يك هواكش ظرفيت پايين كه داراي مكش كلي كمي است، حجم ثابتي از گاز را مكش مي نمايد. يك هواكش ديگر براي اختلاط گازهاي دودكش با هواي گلخانه مورداستفاده قرار مي گيرد؛ و در پايان اين مخلوط به داخل گلخانه هدايت مي شود. اين سيستم شرايطي را فراهم مي نمايد كه دي اكسيد كربن از پايين به ميان محصولات هدايت شده و قبل از خروج از منافذ و دريچه ها، در ميان گياهان به سمت بالا حركت نمايد. سيستم تحويل بايد به گونه اي طراحي شده باشد كه توزيع يكساني را در سراسر گلخانه در بر داشته باشد.
مي توان يك سيستم حرارتي آب داغ را براي افزايش بازده و نيز تأمين دي اكسيد كربن در طول روز (هنگامي كه نيازي به حرارت وجود ندارد) به يك تانكر عايق جهت ذخيرة آب داغ مجهز نمود. حرارت توليد شده در طول روز به وسيلة تانكر آب داغ ذخيره شده و در هنگام شب بر حسب نياز مورد استفاده قرار مي گيرد.
تأمين دي اكسيد كربن با استفاده از گاز دودكش در تابستان، حرارت ذخيرة بسيار بيشتري از آنچه كه به هنگام شب مورد نياز است، حاصل مي نمايد. در طول ماههايي از تابستان، از آنجا كه دماي محيط بيرون به هنگام شب اغلب بالاتر از 22 درجة سانتيگراد مي باشد، حرارت ذخيره شده مورد نياز نيست؛ در اين موقعيت بايد كاربرد دي اكسيد كربن را محدود نمود.
دي اكسيد كربن مايع (حتي با وجود اينكه معمولاً گرانتر است) مورد پسند بسياري از پرورش دهندگان گل و گياه قرار گرفته است. مزاياي عمدة استفاده از دي اكسيد كربن مايع عبارتند از :
خلوص فراورده
عدم توليد حرارت و رطوبت
عدم نگراني از زيان رساندن به محصولات
كنترل بهتر غلظت دي اكسيد كربن در گلخانه
انعطاف در وارد كردن دي اكسيد كربن به گلخانه در هر زمان

دي اكسيد كربن خالص در مخازني كه توسط تريلر حمل مي شود، به گلخانه منتقل مي گردد. تانكرهاي نگهداري مخصوص (كه معمولاً از فروشنده اجاره مي شود)، براي هر واحد گلخانه مورد نياز است. دي اكسيد كربن متراكم به صورت مايع مي باشد و بايد توسط يك واحد تبخيركن، تبخير شود.
سيستم توزيع دي اكسيد كربن مايع در محيط گلخانه، از لحاظ طراحي و نصب ساده تر مي باشد. اكثر استفاده كنندگان از اين سيستم، لوله هاي پلي وينيل كلرايد (pvc) انعطاف پذير18 ميليمتري را مورد استفاده قرار مي دهند. اين لوله ها بايد در فواصل مناسب سوراخ شده باشند. براي يك بهره برداري كوچك ممكن است دي اكسيد كربن توسط كپسول فراهم گردد.
هنگامي كه فرد گلخانه دار براي پرورش گياهان از كود حيواني يا ديگر مواد ارگانيك استفاده مي كند، غلظت دي اكسيد كربن در گلخانه بواسطة فرآيند تفكيك افزايش خواهد يافت. مقدار توليد شده به پايداري كود حيواني و فعاليت ميكروارگانيسم ه، كه مواد ارگانيك را به دي اكسيد كربن تبديل مي كنند، وابسته است. البته توليد 2CO از كود حيواني تنها براي حدود يك ماه قابل توجه مي باشد. در بعضي از موارد رشد ارگانيك پوشش مياني گياه مانند الياف نارگيل، غلظت دي اكسيد كربن را در طول شب به حدود ppm 1200 افزايش خواهد داد. اين موضوع معمولاً مشكلي ايجاد نمي كند؛ چراكه غلظت دي اكسيد كربن در روشنايي روز به طور كاملاً سريع افت مي نمايد.
تراز هاي تكميلي براي دي اكسيد كربن :
امروزه اكثر پرورش دهندگان شرايط محيطي گلخانه را به وسيلة حسگرهاي متصل به يك كامپيوتر مركزي، براي يكپارچه سازي فاكتورهاي محيطي مختلف، كنترل مي نمايند. يك كنترل كنندة دي اكسيد كربن، كه معمولاً يك آناليزگر گازي مادون قرمز ( IRGA ) مي باشد، براي نمايش و كنترل حداقل و حداكثر غلظت دي اكسيد كربن در گلخانه مورد استفاده قرار مي گيرد. واحد IRGA را مي توان به تنهايي يا مثل اكثر موارد در اتصال با يك كامپيوتر كنترل كنندة محيط بكار برد. در مورد اخير، كامپيوتر كنترل كنندة محيط براي كنترل ميزان دي اكسيد كربن در اجماع با سطح نور، مرحلة تجديد هوا، و سرعت جريان هوا مورد استفاده قرار مي گيرد؛ البته واحد IRGA به يك كاليبراسيون روزمره براي اطمينان از دقت اندازه گيري نيازمند است.
نرخ تأمين دي اكسيدكربن وابسته به پاسخ محصولات و ملاحظات اقتصادي مي باشد. در حالت كلي تأمين دي اكسيدكربن به اندازة ppm 1000 در طول روز، هنگامي كه دريچه ها بسته است، توصيه مي شود. هنگامي كه دريچه ها به اندازة 10% باز مي شوند، مي توان تأمين دي اكسيدكربن را قطع يا به مقدار 400 تا ppm 600 كاهش داد. براي به دست آوردن بازده اقتصادي بالاتر مي توان غلظت دي اكسيدكربن را با توجه به ميزان نور تنظيم نمود. موارد زير تدابير توصيه شده براي پروش دهندگان سبزيجات مي باشد :
در روزهاي آفتابي در حاليكه دريچه هابسته هستند، ميزان دي اكسيدكربن را به اندازة 1000 ppm تأمين نماييد.
در روزهاي ابري، هنگامي كه ميزان نور پايينتر از 2watt/m 40 مي باشد، تأمين دي اكسيدكربن را تنها به اندازة ppm 400 در نظر بگيريد.
با اين وجود اكثر پرورش دهندگان گل بدون توجه به ميزان نور، غلظت دي اكسيدكربن را به طور ثابت در ppm 1000 در نظر مي گيرند. كامپيوتر كنترل كنندة محيط را مي توان با توجه به ميزان نور، براي تنظيم غلظت دي اكسيدكربن برنامه ريزي كرد؛ اما هنگامي كه دريچه ها بيش از 10% باز مي شوند و يا با فرارسيدن مرحلة دوم از عمليات فن هاي خروجي، ميزان دي اكسيدكربن را بايد در مقدار ppm 400 ثابت نمود.
از آنجا كه به هنگام شب هيچ فتوسنتزي رخ نمي دهد، طبيعتاً احتياجي به تأمين دي اكسيد كربن نمي باشد. در واقع تغليظ دي اكسيد كربن در نتيجة تنفس گياه صورت خواهد گرفت. بنابراين مشاهدة غلظت دي اكسيدكربن در حدود 500 تا ppm 600 در اوايل صبح نبايد غير عادي به نظر برسد.
دي اكسيدكربن در يك گلخانه به وسيلة مبادلة طبيعي هوا و فتوسنتز كاهش مي يابد.
مبادلة طبيعي هوا :
دزرها و منافذ در گلخانه اجازه مي دهند هواي بيرون، كه تنها داراي ppm 340 دي اكسيد كربن مي باشد، به داخل گلخانه نفوذ كند. يك مقدار ميانگين براي نفوذ هوا در يك گلخانه مي تواند به اندازة تعويض هواي كامل در يك ساعت باشد. براي جبران اين رقيق سازي و تثبيت ميزان دي اكسيد كربن در ppm 1300 ، بايد 2m100/2 kg CO0.37 در هر ساعت به محيط گلخانه اضافه شود.
بايد توجه داشت كه براي ارتفاع و عرض بيشتر گلخانه، بايد مقدار مزبور را تصحيح نمود. يك گلخانه كه داراي پهناي بيشتري نسبت به گلخانة ديگر با همان ارتفاع باشد، حجم هواي نفوذي بيشتري خواهد داشت. براي گلخانه هايي كه داراي پوشش دو جداره (دو جدارة پلي اتيلن يا اكريليك) هستند، مقدار نفوذ هوا به اندازة 4/1 تا 3/1 حجم هواي گلخانه در يك ساعت را مي توان انتظار داشت. براي گلخانه هايي كه داراي تهوية اجباري هستند، اگر فن ها در حال كار باشند، غلظت دي اكسيد كربن در مقدار كمتري تثبيت خواهد شد.
فتوسنتز :
گياهان در طول فرآيند فتوسنتز دي اكسيد كربن را مورد استفاده قرار مي دهند. نرخ مصرف باتوجه به نوع محصولات، شدت نور، دما، مرحلة رشد گياه و ميزان مواد مغذي متفاوت خواهد بود. يك مقدار ميانگين مصرف به اندازة 2m100/hr/kg 0.24-0.12 محاسبه شده است. نرخ بالاتري از مصرف در صورتي كه روز كاملاً آفتابي باشد وگياهان كاملاً سبز باشند صورت خواهد گرفت.
وقتي كه اين دو عامل با هم جمع شوند، با توجه به محاسبات صورت گرفته، مي بايد براي تثبيت غلظت دي اكسيد كربن در ppm 1300 (در يك گلخانه استاندارد) حدود 2m100/hr/kg 0.60-0.50 به محيط آن اضافه نمود. براي يك گلخانه با پوشش دوجدارة پلي اتيلن اين مقدار برابر با 2m100/hr/kg 0.35-0.25 خواهد بود. در يك گلخانة شيشه اي تأمين دي اكسيد كربن عمدتاً براي جبران رقيق سازي مربوط به نفوذ طبيعي هوا صورت مي گيرد؛ در حاليكه براي گلخانه اي با پوشش دوجدارة پلي اتيلن مقدار دي اكسيد كربن مورد نياز براي جبران نفوذ هوا و فتوسنتز به يك اندازه خواهد بود.
ظرفيت مشعل مورد نياز :
جهت محاسبة ظرفيت مشعلها فقط گاز طبيعي و پروپان در نظر گرفته شده است. اين موضوع از آنجا نشأت مي گيرد كه اين سوختها عمومي ترين سوختهاي مورد استفاده در صنعت مي باشند. پرورش دهندگاني كه داراي آناليزگر گاز دي اكسيد كربن يا كامپيوتر كنترل كنندة محيط نمي باشند، مي بايست اندازة مشعلها را به صورت كاملاً دقيق تعيين كنند. اين دقت مخصوصاً در مورد گلخانه هاي ساده با پوشش معمولي كاملاً ضروري است. در جدول1-2 ظرفيت مشعل هاي مورد نياز براي تثبيت ppm 1300 دي اكسيد كربن در گلخانه درج شده است. اين مقادير بر اساس نرخهاي جبران، كه قبلاً اشاره شد، ليست شده اند. با توجه به مقادير توصيه شده در اين جدول، مي توان محاسبه كرد كه وقتي از گاز طبيعي به عنوان سوخت استفاده مي شود، رطوبت نسبي به اندازة 3 تا 6 درصد افزايش خواهد يافت. البته اين افزايش از حرارت توليد شده توسط مشعلهاي 2CO متأثر نخواهد شد؛ به خصوص هنگامي كه درجه حرارت به اندازة يك درجه سانتيگراد افزايش يابد، هيچ تأثيري بر روي رطوبت نسبي نخواهد داشت.
در چه زمان هايي تأمين دي اكسيد كربن صورت مي گيرد؟
از آنجا كه به طور طبيعي فرآيند فتوسنتز در روشنايي روز صورت مي گيرد، تأمين دي اكسيد كربن در هنگام شب لازم نيست. با اين وجود، در روزهاي ابري براي جبران نرخ كمتري از فتوستز، تأمين دي اكسيد كربن براي گلخانه توصيه مي شود. البته در اين صورت به دليل كاهش نرخ فتوسنتز، تغليظ دي اكسيد كربن به مقدار بيشتري صورت خواهد گرفت. تأمين دي اكسيد كربن را بايد يك ساعت قبل از طلوع آفتاب آغاز و يك ساعت قبل از غروب متوقف نمود. تأمين دي اكسيد كربن هنگامي كه از روشنايي high pressure sedium (HPS) در شب استفاده مي شود، به صورت كاملاً جدي توصيه مي شود.
اگرچه سطح بهينة دي اكسيد كربن با افزايش شدت نور افزايش مي يابد، اما اين كار با توجه به سرعت باد و براي تثبيت غلظت ppm 1000 وقتي كه دريچه ها بيش از 10 تا 15 درصد باز مي باشند (يا اينكه فن هاي خروجي در حال كار هستند)، اغلب كار بيهوده اي مي باشد. مطلب مهم اين است كه پرورش دهندگان، دي اكسيد كربن را در سراسر گلخانه به صورت يكنواخت توزيع نمايند. گردش هواي اضافي در گلخانه مي تواند نرخ توزيع دي اكسيد كربن را به وسيلة كاهش لاية مرزي در اطراف سطح برگها افزايش دهد.
جدول ظرفيت مشعل مورد نياز براي تثبيت ppm 1300 دي اكسيد كربن در گلخانه

پروپان گاز طبيعي
  2m1000/kw hr/2m1000/3m 2m1000/kw hr/2m1000 L/
گلخانة شيشه اي 36-30 3.4-2.8 24-20 3.4-2.8
گلخانة پلاستيكي 18-15 1.7-1.4 12-10 1.7-1.4

توزيع دي اكسيد كربن در گلخانه :
وجود يك سيستم توزيع مناسب داراي اهميت زيادي است. توزيع دي اكسيد كربن عمدتاً به حركت هوا در ميان گلخانه وابسته است. اين موضوع ناشي از آن است كه دي اكسيد كربن در خلال فرآيند پخش نمي تواند مسافت زيادي را طي نمايد. به عنوان مثال هنگامي كه براي يك محوطة بزرگ و يا براي چند گلخانة متصل به هم، تنها يك منبع دي اكسيد كربن مورداستفاده قرار مي گيرد، سيستم توزيع مناسبي بايد نصب شود. اين سيستم بايد به گونه اي طراحي شود كه توزيع يكساني را در سطح گلخانه، بخصوص زماني كه از دي اكسيد كربن مايع يا دي اكسيد كربن مربوط به گاز دودكش استفاده مي شود، فراهم نمايد. فن هاي جريان افقي يا سيستم هاي فن- جت، توزيع يكنواختي را به وسيلة حركت حجم زيادي از هوادر گلخانه (هنگامي كه دريچه هاي بالايي بسته شده و فن هاي خروجي در حال كار نمي باشند) فراهم مي نمايند. امروزه پرورش دهندگاني كه از دي اكسيد كربن مايع يا دي اكسيد كربن مربوط به گاز دودكش استفاده مي كنند، از سيستم توزيعي با شير مركزي همراه با لوله هاي منحصر به فرد، كه داراي سوراخ هايي با فاصله مساوي هستند، استفاده مي كنند. اين لوله ها در قسمت پايين محصولات (سايه بان) قرار گرفته اند. البته جريان هوا در گلخانه نيز كسب دي اكسيد كربن توسط محصولات را افزايش مي دهد. در واقع با اين كار لاية مرزي اطراف برگها كاهش يافته و مولكولهاي دي اكسيد كربن به سطح برگها نزديكتر مي شوند.
خسارت ناشي از تأمين دي اكسيد كربن بر روي گياهان :
هرگز نبايد اجازه داد كه غلظت دي اكسيد كربن در گلخانه از حد مجاز بالاتر رود. غلظت دي اكسيد كربن به اندازة ppm 5000 مي تواند موجب سرگيجة انسان شود. ميزان بالاتر دي اكسيد كربن از آنچه كه توصيه شده ميتواند موجب از بين رفتن برگهاي پير خيار و گوجه فرنگي گردد. برگهاي بنفشة آفريقاييبسيار سخت و شكننده شده و رنگ خاكستري متمايل به سبزي به خود مي گيرند. در اين حالت اغلب گلبرگها حالت بدشكلي داشته و به طور كامل باز نمي شوند. علائم مشابهي در گلهاي فريزي كه براي آنها مشعل هاي دي اكسيد كربن به عنوان منبع تأمين حرارت گلخانه مورد استفاده قرار گرفته اند و به اين وسيله مقادير مفرطي از دي اكسيد كربن توليد و به گلخانه وارد شده است مشاهده گرديده است. بايد توجه داشت كه به جز در مواقع ضروري نبايد از مشعل هاي دي اكسيد كربن به عنوان سيستم حرارتي استفاده نمود.
از آنجايي كه دي اكسيد سولفور (ppm 0.2 در هواي اتمسفر) مي تواند موجب فساد شديد گياهان شود، محتويات سولفور در سوخت مورد استفاده نبايد بيش از 0.02 درصد باشد. سوختهايي مانند No.2 oil و bunker C (# 6 Oil) براي تأمين دي اكسيد كربن مناسب نمي باشند.
اتيلن در غلظت ppm 0.05 و پروپيلن در سطوح بالاتر مي توانند موجب پيري زودرس گياهان خيار و گوجه فرنگي گردند. اتيلن اغلب در اثر احتراق ناقص توليد مي شود. در حاليكه توليد پروپيلن معمولاً مربوط به استفاده از پروپان مي باشد. خطوط نشت دار تأمين پروپان در گذشته خسارت هاي مالي جدي به پرورش دهندگان وارد ساخته است. مونو اكسيدكربن (CO) كه معمولاً به خودي خود مسأله اي ايجاد نمي كند، اغلب به عنوان شاخص احتراق ناقص مورد استفاده قرار مي گيرد. تجاوز ميزان مونو اكسيد كربن از ppm 50 در گاز دودكش نشان دهندة وجود اتيلن به مقداري است كه مي تواند موجب خسارت شود.
مشعل هايي كه دماي شعلة بالايي دارند، مي توانند موجب تشكيل اكسيدهاي نيتروژن (NOx و 2NO) شوند. مقادير بيش از اندازة اكسيدهاي نيتروژن مي تواند باعث كاهش رشد و حتي از بين رفتن گياهان شود. بايد بويلرهاي مجهز به مشعلهايي كه NOx كمي توليد مي كنند براي تأمين دي اكسيد كربن از گاز دودكش مورد استفاده قرار گيرند.
وجود مقدار كمي از مخلوط 2SO و NOx، خسارت بيشتري از وجود مقادير بالا از هر كدام از آنها بر گياهان وارد مي كند. استفادة بيش از حد و طولاني مدت از دي اكسيد كربن (به خصوص در مورد گوجه فرنگي) مي تواند منجر به عدم پاسخ گياه نسبت به تأمين دي اكسيد كربن شود. انقطاع در استفاده از دي اكسيد كربن براي چند روز مي تواند موجب بهبود پاسخ گياهان شود.
توجه :
يك كيلوگرم دي اكسيد كربن برابر 570 ليتر است.
يك متر مكعب گاز طبيعي مي تواند 1000 ليتر (kg 1.8) دي اكسيد كربن و 1.4 ليتر آب توليد نمايد.
يك متر مكعب گاز طبيعي برابر 0.75 ليتر نفت سفيد و برابر يك ليتر پروپان جهت توليد مقادير يكسان دي اكسيد كربن مي باشد.
دي اكسيد كربن تكميلي :
دي اكسيد كربن تكميلي مربوط به تغليظ آن در فضاي گلخانه براي فراهم كردن مادة خام بيشتر جهت فرايند فتوستنز است. نور، آب و دي اكسيد كربن به وسيلة گياهان طي فرآيند فتوسنتز، جهت توليد كربوهيدراتها براي رشد و متابوليسم گياه، مورد استفاده قرار مي گيرند. ميزان رشد گياه به تعادل بين ساخت تركيبات بالا انرژي(كربوهيدراتها) از دي اكسيد كربن و آب در فرآيند فتوسنتز و بكارگيري اين تركيبات توسط فرآيند تنفس گياه وابسته است.
مي دانيم كه مواد خام مورد نياز جهت فتوسنتز، آب و دي اكسيد كربن مي باشد. مطالعات بيشماري روي محدودة زيادي از محصولات نشان داده كه، ميزان دي اكسيد كربن موجود در اتمسفر نرخ فتوسنتز را محدود مي نمايد. آب احتمالاً يك فاكتور محدود كنندة مستقيم در مورد فتوسنتز نمي باشد. وقتي گياهان به نقطه پژمردگي مي رسند، در بافتهاي خود مقادير كافي آب براي فتوسنتز دارند. با اين وجود پژمردگي باعث مي شود كه دريچه هاي دهاني (استومتا) گياه بسته شوند؛ در نتيجه دي اكسيد كربن موجود در بافتها به سرعت مصرف شده و دي اكسيد كربن جديدي نمي تواند به برگها وارد شود. بنابراين تأثير غيرمستقيم كمبود آّب بر روي نرخ فتوسنتز احتمالاً به وسيلة محدود كردن تأمين دي اكسيد كربن صورت مي گيرد.
دي اكسيد كربن موجود در اتمسفر غلظتي حدود ppm 340 دارد. البته اين يك مقدار ميانگين است. مقدار غلظت واقعي دي اكسيد كربن در يك موقعيت مشخص مي تواند متفاوت با اين مقدار باشد. تغييرات آب و هوايي موجب 4 تا 8 درصد تغيير در غلظت دي اكسيد كربن به صورت روزانه يا فصلي مي گردد. اين تغييرات ناشي از افزايش يا كاهش تابش خورشيد، درجه حرارت، رطوبت نسبي و عبور جريانهاي پرفشار مي باشد. غلظت دي اكسيد كربن در جو همچنين توسط فعاليت هاي انساني، مانند سوزاندن سوخت هاي فسيلي، متأثر مي گردد. غلظت دي اكسيد كربن معمولاً در نزديكي شهرها، كارخانجات و فعاليت هاي احتراقي بسيار بيشتر است.
در يك گلخانه كه پر از گياه است، غلظت دي اكسيد كربن، تا زمانيكه درطول روز تهويه صورت گيرد، از غلظت دي اكسيد كربن محيط پيروي مي كند. غلظت دي اكسيد كربن در طول دورة تاريكي بالا مي رود؛ چرا كه گياهان هيچ دي اكسيد كربني براي فتوسنتز مصرف نمي كنند و به علاوه دي اكسيد كربن به واسطة تنفس گياهان و ديگر ارگانيسم ها توليد مي شود. در طول دورة روشنايي كه تهويه صورت نگيرد، غلظت دي اكسيد كربن به پايين تر از غلظت آن در محيط افت مي نمايد.
تجديد هوا، اگر مقدور باشد، مي تواند راه مؤثري براي تثبيت غلظت دي اكسيدكربن در گلخانه باشد. با اين وجود هنگامي كه در يك گلخانه شدت نور بالا باشد و سرماي بيرون مانع از تهوية مناسب شود، غلظت دي اكسيد كربن افت خواهد كرد. در يك گلخانه كاملاً بسته، غلظت دي اكسيد كربن تا حدود 150 تا ppm 200 افت مي نمايد. اين مقدار غلظت در نزديكي نقطة جبران دي اكسيد كربن قرار دارد. در اين نقطه، دي اكسيد كربن توليد شده توسط تنفس گياه با مقدار مصرف شدة آن در فرآيند فتوسنتز برابر خواهد بود. هنگامي كه نقطة جبران دي اكسيد كربن(هرچند به مدت كوتاهي) فرا برسد، رشد گياهان به مقدار زيادي كاهش مي يابد.
مطالعات زيادي نشان داده است كه اگر دي اكسيد كربن با غلظتي بالاتر از غلظت آن در محيط در اختيار گياه قرار گيرد، موجب بهبود رشد گياه مي شود. خصوصاً 3 تا 4 برابر غلظت بيشتر دي اكسيدكربن، رشد گياه را به اندازة 10 تا 25 درصد افزايش مي دهد. دي اكسيد كربن تكميلي موجب افزايش سطح برگها، وزن خشك گياه، شاخه هاي جانبي و در بسياري از موارد موجب كاهش زمان گلدهي مي شود. تأمين دي اكسيد كربن در طول روز به اندازة 800 تا ppm 1000، براي افزايش رشد بسياري از محصولات مانند بنفشة فرنگي، گل شمعداني، گل حن، بگوني، گل اطلسي، گل داودي، گل ميناي چيني، و گلهاي رز مورد استفاده قرار گرفته است.
در يك گلخانه ممكن است در زمانهاي بخصوصي غلظت دي اكسيد كربن به پايين تر از سطح محيط كاهش يافته و رشد گياهان محدود گردد. در يك گلخانه كاملاً درزبندي شده در طول زمستان و درحاليكه دريچه ها كاملاً بسته اند، ميزان دي اكسيد كربن به طور كامل افت مي نمايد. در روزهاي آفتابي سرد كه تعويض هواي اندكي صورت مي گيرد، عمل فتوسنتز گياهان مي تواند سطح دي اكسيد كربن داخل را به مقدار زيادي كاهش دهد؛ و به اين ترتيب نرخ فتوسنتز محدود مي گردد.
از آنجا كه دي اكسيد كربن به صورت گاز مي باشد، همانند بسياري از گازها از لحاظ كنترل داراي دشواريهايي مي باشد. به محض اينكه محيط گلخانه گرم شود به تجديد هوا نيازمند است، لذا دي اكسيد كربن تكميلي از طريق دريچه ها به خارج رانده مي شود. بنابراين اضافه كردن دي اكسيدكربن به محيط گلخانه به شرايط آب و هوايي سرد و ايام بخصوصي از سال محدود مي گردد.
دي اكسيد كربن – طول عمر گياه :
تأثير دي اكسيد كربن تكميلي به زمانبندي، استمرار و غلظت آن وابسته است. بكارگيري دي اكسيد كربن تكميلي در مورد نهالهاي تخمي منجر به كاهش زمان نشاكاري، افزايش انباشتگي مادة خشك و سطح برگها، بيشتر از زماني كه تحت شرايط محيط بيرون قرار مي گيرند، مي شود. در مورد گياه بگونيا با آزمايش كردن سطوح مختلف دي اكسيد كربن و نور مصنوعي در گلخانه نتايج جالبي به دست آمده است. در صورتيكه بگونيا در معرض ppm 970 دي اكسيد كربن، نور ملايم و دماي بالا (80 درجه فارنهايت) قرار گيرد، برداشت نشا چهار هفته طول خواهد كشيد. اين نتايج نشان دهندة 47% كاهش در زمان لازم براي برداشت نشا در مقايسه با موردي است كه بدون اضافه كردن دي اكسيد كربن صورت گرفته است. آزمايش مشابهي نيز در مورد گل شمعداني و بنفشة فرنگي نشان داده، در صورتيكه دي اكسيد كربن به ميزان ppm 1000 در دسترس گياه قرار گيرد، زمان لازم جهت برداشت نشا به ميزان دو هفته كاهش خواهد يافت. واكنش گياهان جوان نسبت به تأمين دي اكسيد كربن بسيار بيشتر است. بنابراين زمان سنجي در تأمين دي اكسيد كربن داراي اهميت زيادي مي باشد.
دي اكسيد كربن- دما :
دماي مناسب مي تواند تأثير قابل توجهي بر ميزان پاسخ گياه نسبت به تأمين دي اكسيد كربن داشته باشد. در مورد گل داودي افزايش دماي روزانه و تأمين دي اكسيدكربن (باهم)، موجب افزايش طول ساقه و وزن تر گياه مي شود. اين افزايش بيشتر از حالتي است كه هر يك از اين عوامل به تنهايي در اختيار گياه قرار گيرد.
جدول تأثير دي اكسيد كربن و دماي روزانه و شبانه بر وزن تر و طول ساقه در گل داودي

Day-Night Temp °F
CO2 (ppm)

60-70
محيط
60-70
1000 ppm
60-80
محيط
60-80
1000 ppm
 
وزن تر        
‘Souvenir’ 100 132 129 148
‘Pink Champagne’ 100 122 118 133
طول ساقه        
‘Souvenir’ 100 117 121 128
‘Pink Champagne’ 100 114 118 126

دماي بالا در شب داراي تأثير بسيار اندكي بر روي ميزان پاسخ گياه نسبت به تأمين دي اكسيد كربن مي باشد. مطالعات زيادي نشان داده اند كه دماي بهينة روزانه براي رشد گياهان، با افزايش غلظت دي اكسيد كربن، افزايش مي يابد. يك حساب تخميني نشان مي دهد، در صورتيكه دي اكسيدكربن تكميلي در دسترس گياه قرار گيرد، دماي روزانه را بايد به اندازة 5 تا 10 درجة فارنهايت افزايش داد. يك نتيجة منطقي حاصل از بالا بردن دماي روزانه اين است كه مي توان تجديد هوا را قطع كرده و دورة غني سازي را تمديد نمود.

دي اكسيد كربن - نور
در رابطه با تأثير نور روي فتوسنتز بايد گفت كه هر گياهي داراي يك مقدار ماكزيمم شدت نور (منحصر به فرد) مي باشد كه ميزان بالاتر از آن نرخ فتوسنتز را افزايش نمي دهد. اين مقدار را نقطة اشباع نور مي نامند. تا زماني كه شدت نور از مقادير پايين تا نقطة اشباع نور افزايش يابد، فتوسنتز نيز افزايش خواهد يافت. البته اگر دي اكسيد كربن تكميلي به محيط پرورش گياه اضافه گردد، نقطة اشباع نور در شدت نور بالاتري به دست آمده و نرخ بيشتري از فتوسنتز حاصل مي گردد.
جدول تأثير نور تكميلي و دي اكسيد كربن بر رشد محصول گوجه فرنگي

  Height (cm) % Increase Dry Weight (g) % Increase
Control + Ambient CO2 1/28 8/3
Light + Ambient CO2 3/51 6/82 8/16 1/342
Control + 1500 ppm CO2 2/37 4/32 5 6/31
Light + 1500 ppm CO2 7/55 2/98 2/17 6/352

در حقيقت غني سازي محيط گلخانه به وسيلة اضافه كردن دي اكسيد كربن، رشد گياهان را در همة موارد به جز در پايين ترين سطوح نور افزايش مي دهد. اين مطلب دلالت برآن دارد كه حتي در شرايط نوري ضعيف، كه مي تواند رشد گياه را محدود نمايد، اضافه كردن دي اكسيد كربن مي تواند فتوسنتز و رشد گياه را بهبود بخشد. اضافه كردن نور و تأمين دي اكسيد كربن (با هم) براي بهبود رشد گياه بسيار مناسب است. اضافه كردن نور تكميلي تأثير بيشتري نسبت به تأمين دي اكسيد كربن بر رشد گياه دارد. اما پيشرفت كامل زماني حاصل مي شود كه اين دو عامل را با هم به كار گرفت.
دي اكسيد كربن – مواد مغذي :
با تأمين دي اكسيد كربن در شرايط آفتابي و نيز با استفاده از افزايش مواد مغذي در دسترس گياه مي توان رشد گياهان را تسريع بخشيد. غلظت پايين مواد غذايي در محيط كشت موجب كاهش نرخ فتوسنتز و رشد گياه مي شود. در شرايطي كه غني سازي دي اكسيد كربن انجام مي شود و به خصوص هنگامي كه توأماً نور تكميلي هم مورد استفاده قرار مي گيرد، كمبود مواد غذايي سريعاً رخ خواهد داد.
باور عمومي بر اين است كه تحت شرايط غني سازي دي اكسيد كربن، ميزان كوددهي را بايد افزايش داد. آزمايشات مختلف نشان داده كه در اين حالت بعضي از مواد غذايي سريعاً در محيط كشت دچار كمبود مي شوند. در حاليكه تغييرات مواد غذايي ديگر بسيار اندك است. بهترين توصيه اين است كه پرورش دهندگان از نمايشگرهاي نشان دهندة ميزان مواد غذايي در خاك و بافتهاي گياه استفاده كنند و سپس برنامه هاي كوددهي خود را بر اساس نتايج حاصله تنظيم نمايند.

منبع:parsbiology
+ نوشته شده در  پنجشنبه چهاردهم مهر 1384ساعت 17:1  توسط   | 

راهنمای کشت گوجه فرنگی در گلخانه

راهنمای کشت گوجه فرنگی در گلخانه

کشت گوجه فرنگی در گلخانه
گوجه فرنگی از جمله صيفی جاتی است که به دلايل فراوان کشت آن قابل صرفه است. زيرا اين محصول در غذاهای مختلف مورد استفاده قرار می گيرد و آنجا که به صورت اصلی وجود ندارد به صورت رب گوجه باعث خوشمزگی غذا می شود.به همين دليل است که در کشت گوجه فرنگی واريته هايی در نظر گرفته شده است که دقيقا با شرايط مصرف گوجه فرنگی مطابق است. گوجه فرنگی ريز در اندازه های ۵ تا ۲۰ گرمی و همين طور گوجه فرنگی هايی با اوزان تا ۲۵۰ گرم توليد شده است که به خاطر استفاده از تکنيک های جديد علاوه بر مقاومت بالا در برابر بسياری از ويروس ها و بيماری ها استعداد دوام و تازگی را تا مدت طولانی دارا می باشد. شايان ذکر است که علاوه بر تنوع شکل و اندازه رنگ های زرد و نارنجی به کمک گوجه فرنگی های قرمز آمده است.
انواع کشت گوجه فرنگی: حال که تصميم گرفته ايد در گلخانه خود بذر گوجه فرنگی را کشت کنيد قبل از هر چيز بايد بدانيد چه نوع بذری را انتخاب و تهيه نمائيد. بذر گوجه فرنگی را بر اساس نحوه مصرف آن می توان تقسيم بندی نمود زيرا اين ميوه را به صورت تازه خوری, رب, سس يا کنسرو می توان مصرف نمود. به همين منظور اولين تقسيم بندی بر اساس تازه خوری و صنعتی می باشد. در حال حاضر در ايران برای کشت گوجه فرنگی در گلخانه تنها از ارقام تازه خوری استفاده می شود. دومين تقسيم بندی بر اساس همرسی استوار است . که به سه دسته همرس - غير همرس و بينابين تقسيم می شود . معمولا در گلخانه های ايران از واريته های غير همرس در برداشت های طولانی مدت و از واريته بينابين در مناطقی که مدت برداشت کوتاه تر است استفاده می شود. سومين تقسيم بندی بر اساس وزن ميوه است . امروزه برای مصرف تازه خوری گوجه فرنگی از گوجه چری با وزن ۵ تا ۲۰ گرم تا گوجه هايی به وزن ۲۵۰ گرم استفاده می شود. نا گفته نماند که هر چه وزن گوجه فرنگی سنگين تر باشد مدت بيشتری برای رسيدن به باردهی نياز دارد . مثلا گوجه چری که حدود ۵ تا ۲۰ گرم است پس از نشاء حدود ۶۰ روز برای برداشت محصول نياز دارد. به تازگی در بازار توليد واريته های ديگری پا نهاده است که کلاستر نام دارد .اصولا چيدن ميوه به صورت خوشه ای با اصطلاح کلاستر خوانده می شود . با پيشرفت تکنولوژی در توليد بذر واريته هايی به بازار معرفی شده است که در برابر نماتد يا ويروسهايی که در منطقه ای فعال هستند مقاومت داشته و می توان با توجه به مشکلات موجود ارقام مورد نظر را انتخاب نمود.
طول دوره جوانه زنی: طول دوره جوانه زنی تا ظهور برگ های لپه ای در سطح خاک معمولا ۶ روز است واز ۴ تا ۶ هفته نشاء آماده انتقال به زمين اصلی است . برای اينکه بذر گوجه فرنگی بتواند به خوبی جوانه زده و رشد نمايد تا زمان رشد مطلوب بوته بهتر است آن را در محل خزانه نگهداری نمود که هم در استفاده از امکانات گلخانه بتوان صرفه جويی کرد و هم گياه بتواند در ابتدا رشد خوبی داشته باشد. به همين منظور قسمتی از گلخانه را برای گلدان های نشاء در نظر گرفته و يا محلی را برای خزانه انتخاب می کنيم انتخاب گلدان مناسب که حجم ريشه درون آن به خوبی فعاليت کند حائز اهميت است . دما رطوبت نور فاصله بوته ها نقش مهمی در رشد يک گياه سالم در خزانه را دارد . برای مثال سطحی برابر ۱۰×۱۰ سانتی متر برای هر بوته باید در نظر گرفت . ضمنا بايد از محلهايی استفاده کرد که کاملا ضد عفونی شده و آفات و بيماری ها در محل نشاء موجود نباشد.
دمای مناسب: بهترين دما برای جوانه زنی ۳۰ درجه سانتی گراد می باشد و بعد از جوانه زنی دما را تا ۲۴ درجه در مواقع روز و ۱۸ درجه در هنگام شب تقلیل می دهیم.با توجه به اینکه بیشترین فعالیت ریشه ها در عمق ۳۰ سانتی متری خاک می باشد قبل از انتقال نشاء های گوجه فرنگی به زمین اصلی باید بسترهای مناسب که تا عمق ۸۰ سانتی متری قابلیت نفوذ ریشه را داشته باشد محیا نمود در این صورت باید علف های هرز را پیش از انتقال نشاء حذف و پاکسازی نمود و بخصوص از دو گیاه سس و گل جالیز نباید غافل گردید که این دو مشکلات فراوانی را برای گیاه ایجاد می نمایند .بهتر است با رویت سس یا گل جالیز آنها را از کنار بوته جدا کرده و پاکسازی نمود آنگاه مواد آلی و کودهای شیمیایی را در اندازه مناسب و با راهنمایی آزمایشگاه های خاک شناسی تدارک دیده و استفاده نمود .
بهترین Ph برای گوجه فرنگی ۵/۵ تا ۸/۶ می باشد و تراکم کشت را بین ۲ تا ۵/۲ بوته در متر مربع می توان انتخاب نمود. علاوه بر مسائلی که در مورد تراکم کشت خیار عنوان شد نحوه پایین کشی بوته گوجه فرنگی دلیل دیگری است برای انتخاب تراکم بوته. شکل بستر را می توان به صورت ذوزنقه که در بالا ۴۰ سانتی متر و در پایین ۷۰ سانتی متر در نظر گرفته و به فاصله حدود ۵۰ تا ۶۰ سانتی تر از یکدیگر روی بستر حفره هایی به اندازه گلدان های نشاء در ۲ طرف به صورت زیکزاک و یا در یک خط ایجاد نمود. سپس نشاء گوجه فرنگی را در حفره ها قرار داده و با اضافه کردن خاک یا پیت موس به اطراف آن بوته را در محل انتخاب مستقر کرده و سپس آبیاری نمود تا نفوذ آب جایگزین هوای اضافی اطراف ریشه گردد.
هرس :همه می دانيم که هرس به منظور ايجاد تعادل بين رشد بوته شاخ وبرگ و مقدار ريشه و ميوه است به همين منظور بوته گوجه فرنگی را تا زمانی که به ۳۰ سانتی متری نرسيده است هرس نمی کنيم و اجازه می دهيم رشد خود را انجام دهد زمانی که ارتفاع بوته به ۳۰ سانتی متری رسيد اولين هرس را انجام می دهيم. اين هرس شامل حذف گل ها و شاخه های فرعی است پس از انجام اين مرحله هرس در تمام طول رشد بوته تمام شاخه های فرعی را حذف می کنيم و در کشت های کوتاه مدت بعد از رسيدن بوته به ارتفاع ۳۰ سانتی متری بوته را به صورت دو شاخه به نخ های مهار می بندیم, با انجام این کار دیگر نیازی به پایین کشی بوته نیست .بر اساس تجارب کیفیت و میزان محصول بوته ای که پایین کشیده شده است بهتر و بیشتر است بدیهی است پس از رسیدن این دو شاخه به ارتفاع مفید گلخانه جوانه انتهایی آن را حذف می کنیم تا گل های موجود در بوته به میوه تبدیل شود. پس از برداشت محصول این بوته ها از گلخانه حذف شده و زمین برای کشت بعدی آماده می شود . البته کشاورزان با تجربه جهت همسان کردن اندازه میوه ها بر اساس بضاعت گیاه و نوع واریته گلها و یا میوه های اضافی بر روی خوشه را هرس می کنند و به تعداد مشخصی از گلها اجازه می دهند تا به میوه برسند . گوجه فرنگی گياهی است اتوگارد که معمولا قبل از باز شدن گل تلقيح گل صورت گرفته است. به همين دليل به ندرت می توان در شرايط خاص تلقيح خارجی را در آن مشاهده نمود.
تلقيح : در فضای گلخانه هيچ گونه عامل محرکی مانند باد و يا حشرات برای تلقيح وجود ندارد برای رفع اين مشکل می توان به چند طريق عمل کرد. اول استفاده از زنبورهای مخصوص که عمر آنها فقط يک فصل استو به طور غير مستقيم باعث شک به گياه شده و عمل لقاح را باعث می گردد. دوم استفاده از ويبراتورهای برقی است که در هر دو يا سه روز يکبار با لرزش خوشه ها عمل لقاح را صورت می دهد. راه سوم اين است که می توان در کشت زمستانه از هرمن تلقيح کننده استفاده نمود. و بالاخره راه چهارم اين است که با ايجاد شک در سيمهای مهار و يا ضربه مستقيم بر روی گلها باعث گرده افشانی يا در نهايت عمل تلقيح گرديم. نکته حائز اهميت در عمل تلقيح گلهای بوته گوجه فرنگی دمای موجود در گلخانه می باشد که بايد بين ۲۰ تا ۲۵ درجه بوده و رطوبت آن نيز کم باشد.
زمان تلقيح : بهترين زمان برای اين کار بين ساعات ۱۱ تا ۲ بعد از ظهر می باشد که فضای گلخانه از رطوبت کمتر و دمای بيشتری برخوردار است به همين خاطر امکان تلقيح در دمای ۲۸ تا ۳۰ درجه کاهش می يابد و در دمای ۱۳ تا ۱۵ درجه امکان تلقيح وجود ندارد و عدم تلقيح گل ريزش گل را در پی خواهد داشت. به هر حال پس از تلقيح گل ميوه بين ۱۸ تا ۳۵ روز زمان لازم دارد تا قابل برداشت باشد٫ و حالا بوته گوجه فرنگی به زمان ثمر دهی خود رسيده و در اين مرحله بايد به گونه ای برخورد نمود که حداکثر برداشت را کسب کرد. زمانی که برگ های نزديک به هر خوشه ميوه چيده می شود ميوه امکان بهتری برای رنگ گيری پيدا می کند. نکته قابل ذکر ديگر اينکه بدیهی است ۵۰ درصد خوشه ميوه رنگ بگيرد و ۵۰ درصد ديگر از حالت سبز بودن تغيير رنگ داده و رفته رفته قرمز خواهد شد. بنابراين در صورتی که نيمی از خوشه واريته کلاستر به رنگ نهايی در آمده باشد می توان ان را چيد و به بازار عرضه نمود. چنانچه مسافت مزرعه تا بازار کم باشد و نيمه سبز خوشه فرصت رنگ پذيری نداشته باشد می توان از محلی که دمای آن گرمای مناسبی جهت تغيير رنگ گوجه دارد استفاده نمود. در صورتی که واريته ها به صورت کلاستر و يا همرس نباشد بهتر است گوجه های رسيده را در زمان خاص خود برداشت کرد. مسلما اندازه گوجه فرنگی هر چقدر درشت تر باشد زمان تبديل گل به ميوه و رسيدن آن هم طولانی تر خواهد بود. امروزه بسياری از کشاورزان به خاطر تقاضای مناسب مصرف کننده تمايل زيادی به کشت گوجه های چری دارند و اين به دليل ميزان باردهی فراوان رنگ های قرمز صورتی و زرد و شکل های مختلف آن است که باعث قيمت بالای اين واريته شده است. زمانی که بوته ها به سقف مفيد گلخانه می رسند لازم است برگ های پائين را هرس نمود و اگر نخ ها به صورت قرقره ای به سيم آويزان است می توان با بازکردن ۳۰ تا ۵۰ سانتی متر از نخ قرقره در يک جهت نخ ها را روی سيم حرکت داده که اين عمل باعث می شود ساقه از پائين روی بستر و یا شاسی های مخصوص قرار گیرد و انتهای بوته در فاصله ۳۰ تا ۵۰ سانتی متری سقف مفید گلخانه برسد. این روش به کشت دراز مدت مربوط می شود.
منبع : واحد آموزش شرکت دشت ناز جيرفت

منبع:parsbiology

+ نوشته شده در  پنجشنبه چهاردهم مهر 1384ساعت 16:56  توسط   | 

راهنمای انواع گلخانه (جنس، محصولات قابل کشت، سیستم :

راهنمای انواع گلخانه (جنس، محصولات قابل کشت، سیستم

راهنمای انواع گلخانه (جنس، محصولات قابل کشت، سیستم های مورد نیاز و ...)

مقدمه:
احداث گلخانه براي توليد ميوه هاي خارج از فصل و همچنين گل و گياهان زينتي از قرن 17 ميلادي در اروپا آغاز و در سالهاي اخير به منظور استفاده بهينه از منابع خاك وآب و يا اشتغال زايي در سراسر جهان گسترش يافته است.
اين صنعت در استان اصفهان از سال 1340 در منطقه فلاورجان با گلخانه هاي چوبي شروع شــــده و هم اكنون با احداث گلخانه هاي مدرن در سراسر استان, انواع محصولات نظير خيار, گوجه فرنگي, فلفل دلمه اي رنگي, طالبي آناناسي, توت فرنگي, انواع گلهاي شاخه بريده مانند رُز, ژربرا و....... در حال توليد است كه علاوه بر تأمين بازارهاي داخلي استان, به ساير استانها و مقداري نيز به خارج از كشور صادر مي گردد.
براي اطلاع رساني مناسب به متقاضيان احداث گلخانه در استان, سازمان جهادكشاورزي اصفهان مجموعه اي تحت عنوان (آشنايي با كشت هاي گلخانه اي) تدوين نموده كه حاوي اطلاعات اجمالي از انواع محصولات گلخانه اي سازه ها و چگونگي صدور پروانه تأسيس گلخانه مي باشد. كه اميد است مورد استفاده علاقه مندان توليدات محصولات گلخانه اي قرار گيرد.

1- تعريف گلخانه:
 گلخانه بخش محدودي از فضاست كه در آن كليه عوامل محيطي قابل كنترل بوده و براي كشتهاي متراكم و توليد محصول خارج فصل و يا خارج از محيط طبيعي گياه احداث ميگردد.
 
2- انواع گلخانه ها :
گلخانه ها از نظر نوع تو ليد و نوع تيپ سازه داراي انواع مختلفي به شرح ذيل مي باشند.
تقسيم بندي بر اساس نوع توليد:
1-2- گلخانه هاي توليدي سبزي و صيفي شامل محصولاتي نظير خيار, گوجه فرنگي, توت فرنگي, فلفل, بادمجان, طالبي, سبزيجات برگي(ريحان- شاهي و........) مي باشد.
2-2- گلخانه هاي توليد گل و گياهان زينتي براي توليد انواع گلهاي شاخه بريده(رُز- ژربرا – گلايول – داودي) وگلهاي آپارتماني مي باشد.
3-2- سالنهاي گلخانه اي توليد قارچ دكمه اي و قارچ صدفي
از نظر نوع سازه گلخانه ها به دو دسته چوبي يا سنتي و مدرن يا فلزي تقسيم مي شوند.
4-2- گلخانه هاي چوبي
اسكلت اصلي اين گلخانه ها از چوب با پوشش پلاستيك مـي باشد. ارتفاع در ايـن سازه هـا 2 تا 3 متر و سيستم گرمايي و تهويه مناسبي ندارد و بدليل ارتفاع پايين مناسب كشت محصولاتي نظير خيار و گوجه فرنگي نمي باشد. مزيت اين گلخانه ها قيمت ارزان احداث هر واحد آن مي باشد ولي بدليل نامناسب بودن محيط داخلي براي رشد گياه معمولاً ميزان توليد در واحد سطح در مقايسه با گلخانه هاي مدرن بسيار كمتر است. بدلايل ذكر شده اين نوع گلخانه ها توسعه نيافته است و گلخانه هاي چوبي كه قبلاً احداث شده به تدريج به گلخانه هاي مدرن تبديل مي شوند.
5-2- گلخانه هاي فلزي يا مدرن
اسكلت اين گلخانه ها از فلز است كه معمولاً با پلاستيك هاي ضد اشعه ماوراء بنفش (uv) پوشش و داراي سيستم گرمايشي و تهويه مناسب مي باشد. ارتفاع اين نوع گلخانه ها بيش از 5/4 متر است و بدليل شرايط مناسب رشد گياه در اينگونه سازه, عملكرد در واحد سطح نسبت به گلخانه هاي چوبي افزايش دارد.
اتصال قطعات در گلخانه هاي فلزي بوسيله پيچ ومهره(پرتابل)و يا استفاده از جوش مي باشد. هزينه واحد گلخانه هاي پرتابل نسبت به سيستم جوشي 20-15% بيشتر است ولي نصب آن آسانتر و تغييرات در سازه راحت تر است. تيپ هاي مختلف سازه هاي موجود, مزايا و معايب  در جدول شماره(1) نشان داده شده است. 
جدول شماره(1)

عيوب مهم مزاياي مهم نوع دريچه مصالح تيپ گلخانه
توليد كم- آفات وبيماريهاي زياد و عمركم ارزان بدون دريچه چوب-پلاستيك چوبي
افزايش مصرف سوخت آلودگي كم و عمر زياد جانبي-سقفي لوله گالوانيزه-پلاستيك تونلي:تك واحدي
گران تهويه خوب, قابل اتوماتيك شدن جانبي-سقفي لوله گالوانيزه-پلاستيك پيوسته:چند واحدي
بسيار گران ، هزينه سوخت بالا استحكام بالا، عمرطولاني تهويه خوب –قابل اتوماتيك شدن جانبي- سقفي اسكلت فلزي-شيشه شيشه اي


6-2- سالنهاي گلخانه اي توليد قارچ هاي خوراكي:
كارگاههاي توليد قارچ هاي خوراكي با بلوك, آجر, سيمان, بصورت يك ساختمان معمـولي ســاخته مي شود و در آن امكانات گرمايشي, سرماساز و رطوبت ساز تعبيه مي شود.
بعضي از كارگاههاي توليد قارچ بصورت گلخانه اي احداث ميگردد ولي با توجه به اينكه رشد قارچ به نور ناچيزي نياز دارد. پوشش هاي گلخانه ها از نوع پلاستيك هاي رنگي كه نور ناچيزي بايد از آن عبور كند انتخاب مي شود.
قارچ هاي خوراكي كه در ايران پرورش داده مي شوند عبارتند از قارچ دكمه اي و قارچ صدفي, توليد قارچ دكمه اي علاوه بر سالنهاي پرورش نياز به كارگاه توليد كمپوست دارد كه توليد كمپوست آلودگي محيط را به همراه دارد. لذا بايد اين كارگاهها در خارج از مناطق مسكوني و با مجوز سازمان حفاظت محيط زيست احداث شود.
بستر پرورش قارچ صدفي كاه وكلش غلات است و چون نيازي به كمپوست ندارد موجب آلودگي محيط نمي شود و در مناطق مسكوني هم مي توان به پرورش آن اقدام نمود و نيازي به مجوز سازمان حفاظت محيط زيست ندارد.
 
3- انواع بسترهاي كاشت محصولات گلخانه اي
بستر كاشت در گلخانه ها به دو صورت خاكي و يا هيدروپونيك(بدون خاك)هستند كه در كشت خاكي ريشه گياه در خاك قرار ميگيرد كه در اين روش مديريت تغذيه آسان و نياز به دانش فني زيادي ندارد ولي مقداري از مواد غذايي مصرفي از دسترس گياه خارج و بيماريهاي خاكزي همواره كشت را تهديد مي كند.
در كشت هيدروپونيك ريشه گياه در موادي نظير پرلايت, پشم سنگ, ليكا, ماسه و....... قرار داده مي شود و مواد غذايي مستقيماً در دسترس گياه قرار ميگيرد كه اين روش مصرف آب را كاهش, بيماريهاي خاكزي كم و عملكرد را در واحد سطح افزايش مي دهد امّا نياز به دانش فني بالا و مدير كارآزموده و متخصص دارد و هزينه ساخت هم 20-15 درصد افزايش مي يابد. 
 
4- عملكرد توليدات گلخانه اي
مهمترين مزيت توليدات گلخانه اي نسبت به توليد در فضاي باز عبارتند از: اشتغالزايي بالا, مصرف آب كم و افزايش توليد در واحد سطح.
جدول شماره(2)عملكرد تعدادي از محصولات گلخانه اي

نوع محصول تعداد دوره كشت درسال عملكردسالانه در1000مترمربع(تن) اشتغال زايي در1000مترمربع- نفر ملاحظات
خيار 2 25-30 تن 1/5- 1  
گوجه فرنگي 1 15-20 تن 1/5- 1  
فلفل 1 15-20 تن 1/5- 1  
طالبي 1 17-22 تن 1/5- 1  
توت فرنگي گياه دائمي4ساله 12-8 تن 1/5- 1  
گل رز گياه دائمي6ساله 150-180هزارشاخه 3-2  
ژربرا گياه دائمي3ساله 180-200 هزارشاخه 3-2  
آلسترومريا گياه دائمي6ساله 200-220 هزارشاخه 3-2  
ليسيانتوس يك ساله 200-250 هزارشاخه 3-2  
قارچ صدفي 10-8 دوره 60 تن 8 سالنهاي سه طبقه
قارچ دكمه اي 6- 4 دوره 100 تن 30 سالنهاي پنج طبقه

حداقل سطح اقتصادي يك گلخانه 2500مترمربع مي باشد كه نياز به 3000مترمربع زمين مناسب جهت احداث گلخانه دارد.
 

5- شرايط لازم براي احداث گلخانه
براي احداث هر گلخانه بايد موارد ذيل مد نظر قرار گيرد.
1-5- محل مناسب احداث گلخانه
خاك محل احداث گلخانه بايد داراي بافتي متوسط, زهكشي مناسب, فاقد شوري و قليائيت, آهك و گچ باشد. محل گلخانه حتي الامكان نزديك جاده هاي اصلي يا داراي جاده هاي مناسب باشد. شيب هاي تند, محلهاي بادگير مكان مناسبي براي احداث گلخانه نيستند. ابعاد زمين بايد طوري انتخاب شود كه بتوان گلخانه ها را در جهت شمال – جنوب در آن احداث نمود.
2-5- وجود آب كافي با كيفيت مناسب
حداقل آب مورد نياز براي 1000مترمربع گلخانه در هر شبانروز در فصل تابستان(پيك مصرف)10-8 مترمكعب است كه با توجه به ميزان آب موجود, سطح گلخانه قابل احداث را ميتوان مشخص كرد. علاوه بر مقدار آب, كيفيت آب از عوامل مهم در توليد محصولات گلخانه اي است.
تحمّل گياه نسبت به املاح موجود در آب آبياري متفاوت است. مهمترين عامل محدود كننده براي كشت هاي گلخانه اي شوري يا EC آب است.
EC قابل تحمّل براي گياهان در جدول(شماره3)بيان گرديده است.
ميزان EC اگر از مقادير ذكر شده بيشتر گردد عملكرد محصول كاهش مي يابد. علاوه بر EC, ميزان سديم قابل جذب(S.A.R),كلر, بيكربنات موجود در آب هم در عملكرد محصول مؤثرند لذا لازم است قبل از احداث گلخانه از آب مورد استفاده, آزمايش كاملي بعمل آيد.
EC مناسب براي كشت محصولات گلخانه اي
جدول شماره (3)

نوع محصول EC قابل قبول ds/m
خيار 2
گوجه فرنگي 2/5
توت فرنگي 1
فلفل 2
خربزه 2
گل رز 1/3
آلسترومريا 1/5
ليسيانوس 2
گلايول 2


6- تجهيزات و ادوات مورد نياز در گلخانه ها
از تجهيزات و ادوات مورد نياز گلخانه ميتوان به سيستم گرمايشي, سرمايشي, ژنراتور و....... اشاره نمود.
الف- انواع سيستم گرمايشي:
1- سيستم مركزي: سيستم شوفاژ(براي گلخانه هاي بالاي 4/.هكتار) در اين سيستم از بخار آب يا آب داغ استفاده مي شود.
2- سيستم موضعي: بخاري شامل سه دسته, بخاريهاي منفرد يا تراكمي– بخاريهاي كنوكسيوني يا همرفتي– بخاريهاي تابشي با انرژي پايين.
ب- انواع سيستم سرمايشي:
1- سيستم خنك كننده تابستانه:
1-1- سيستم خنك كننده فن وپد: متداولترين سيستم تابستانه در گلخانه ها به شمار مي رود.
(Fan and pad evaporative coding system)
2-1- سيستم خنك كننده تبخيري(مه پاش)
 (Fog evaporating cooling system)
2- سيستم خنك كننده زمستانه
2-1- سيستم تيوپ– پنكه     (fan tube ventilation)
 
7- ساير تجهيزات مورد نياز گلخانه
1- ژنراتور (برق اِضطراري) 2- ترموستات 3- سيستم آبياري تحت فشار
 
8- آفات و بيماريهاي مهم گلخانه اي در مناطق مرکزي
اسامي برخي از آفات و بيماريهاي مهم كه معمولاً به محصولات سبزي و صيفي و گل و گياهان زينتي خسارت وارد مي سازند به شرح ذيل مي باشد.
الف- آفات گلخانه اي
مينوز
تريپس
شته ها
زنجركها
مگس سفيد
حلزون هاي صدف دارو(رابها)
كنه تارعنكبوتي
شپشكهاي سپردار
آبدزدك

ب- بيماريهاي گلخانه اي
بيماري سفيدك داخلي(دروغي)
بوته ميري يا مرگ گياهچه
بيماري سفيدك سطحي
پژمردگي آوندي ناشي ازفوزاريوم
نماتد مولد غده ريشه
بيماري پژمردگي ناشي از ورتيسليوم
ويروس موزائيك خيار
علفهاي هرز
 
منبع: سازمان جهاد کشاورزي استان اصفهان

منبع:parsbiology

+ نوشته شده در  پنجشنبه چهاردهم مهر 1384ساعت 16:54  توسط   | 

تصاويری از اختلالات تغذيه ای در خيار گلخانه ای :

تصاويری از اختلالات تغذيه ای در خيار گلخانه ای
راهنماي اختلالات تغذيه اي خيار گلخانه اي
کمبود ازت:
گياه فاقد گل و ميوه و رشد آن متوقف گرديده. گياه (سمت چپ) را با گياه سالم (مرکز) مقايسه نماييد. برگهاي مسن تر به طور يکنواخت به رنگ سبز کمرنگ مايل به زرد در مي آيند. اين حالت به برگهاي جوانتر بالايي نيز منتقل مي گردد (سمت راست).
کمبود ازت:
ميوه ها کوتاه، لاغر و با نوک باريک و به رنگ سبز روشن در مي آيند.
کمبود فسفر:
در اين گياه که از رشد باز مانده است برگ مسن تر به رنگ زرد درآمده اما برگ بالايي آن سبز تيره باقي مانده.
کمبود فسفر:
گياه دچار کمبود فسفر(نمونه سمت چپ) با توقف رشد مواجه بوده و برگها کوچک و به رنگ سبز تيره در مي آيد. نمونه گياه سالم در سمت راست ديده مي شود.
کمبود فسفر:
اين برگ مسن، نقاط سوخته و قهوه اي بين رگبرگها را نشان مي دهد.
کمبود پتاسيم:
گياه دچار کمبود پتاسيم در سمت چپ ديده مي شود. برگهاي مسن تر (پاييني) به رنگ زرد در آمده و سپس خشک و کاغذي مي شود. گياه سالم در سمت راست ملاحضه مي گردد.
کمبود پتاسيم:
زردي و سوختگي در برگهاي قديي تر از لبه برگ شروع مي شود(چپ و مرکز) و احتمالا در بين رگبرگهاي اصلي به سمت مرکز برگ گسترش مي يابد(راست).
کمبود پتاسيم:
عدم توسعه ميوه در ناحيه انتهاي ساقه ملاحضه مي گردد.
کمبود منيزيم:
کمبود در گياه سمت چپ به صورت زردي و سوختگي به رنگ قهوه اي مايل به زرد روي برگهاي مسن تر نمايان مي گردد. در سمت راست گياه سالم نشان داده شده است.
کمبود منيزيم :
زردي بين رگبرگهاي اصلي برگهاي مسن تر(سمت چپ) تبديل به سوختگي به رنگ قهوه اي مايل به زرد مي شود(سمت راست). برگهاي جوانتر (نمونه بالايي) کمتر تحت تاثير قرار مي گيرند.
کمبود کلسيم:
برگهاي جوان به حالت فنجاني شکل خميده به طرف پايين همراه با لبه هاي سوخته ملاحضه مي شوند.
کمبود منيزيم :
رگبرگهاي برگهاي قسمت مياني و بالايي گياه سبز باقي مي مانند. مابقي برگ به طور يکنواخت، سبز رنگ پريده مايل به زرد مي گردد.
کمبود آهن:
علائم سبز رنگ پريده ابتدا روي برگهاي جوان ظاهر مي شود. شبکه رگبرگي به رنگ سبز روشن در مي آيد.
کمبود آهن:
برگهاي جوان (چپ و مرکز) سبز کم رنگ مايل به زرد با رگبرگهاي سبز مي باشند. در شرايط حادتر (مرکز) رگبرگهاي فرعي نيز کم رنگ مي شوند و برگهاي تحت تاثير قرار گرفته زرد کم رنگ متايل به سفيد مي شوند. در سمت راست برگ سالم ملاحضه مي شود.
کمبود بر:
برگهاي مسن تر با حاشيه زرد ديده مي شوند(بالا و چپ). برگهاي جوان بد شکل و ابلق مي شوند(راست).
کمبود بر:
ميوه، نارس مي ماند(بالا). علائم پيچ خوردگي و زخم بر روي ميوه ايجاد مي گردد(مرکز و پايين).
کمبود بر:
در ميوه دچار کمبود، نسبت گوشت ميوه به بخش بذر بيشتر مي شود. روي پوست ميوه علائم خشکيدگي ملاحضه مي شود.
کمبود بر:
در طول ميوه، رگه هاي زرد ابلق (چپ و مرکز) به صورت علائم خشکيدگي روي پوست (راست) توسعه مي يابد.
کمبود روي:
علائم ابتلا در برگهاي جوان ظاهر مي شود و برگهاي تازه به طور غير طبيعي کوچک مي ماند و با رنگ زرد لکه موجي شده يا يکنواخت زرد شده ديده مي شود. بين بند هاي انتهايي کوتاه مانده و حالت جارويي ايجاد مي شود.
کمبود مس:
توقف رشد همراه با کلروز برگهاي جوان.
کود اضافي(شوري يا EC بالا):
برگها کدر و چرمي مي شوند. يک نوار باريک زرد رنگ در حاشيه برگ ايجاد مي شود.
کود اضافي(شوري يا EC بالا):
شوري باعث پژمردگي مي شود. برگها کدر و به رنگ سبز تيره و به حالت فنجاني شکل به سمت پايين توسعه مي يابند.
مسموميت فسفر:
اين حالت بيشتر در کشتهاي هايدروپونيک ممکن است رخ دهد.
مسموميت کلر:
حاشيه اطراف برگ با بافتي به رنگ سبز رنگ پريده و همچنين لبه هاي سوخته ملاحضه مي شود. 3 درصد کلريد در بافت يافت مي شود.
مسموميت بر:
علائم مسموميت ابتدا روي برگهاي مسن تر ملاحضه مي گردد. بين رگبرگهاي زرد گرديده(چپ) و نکروزه مي شود. به نقاط نکروزه قهوه اي کوچک (مرکز) و مناطق وسيعي از بافت مرده برگ (راست) دقت نماييد.
مسموميت منگنز:
نقاط متعدد کوچکي به رنگ قهوه اي مايل به قرمز بين رگبرگهاي و روي دمبرگ مي شود.
مسموميت روي:
برگ مسن تر (سمت چپ) کدر به نظر مي رسد. برگ جوانتر، سبز رنگ پريده با نقاط قهوه اي روشن به اندازه سر سوزن بين رگبرگها ديده مي شود.
ازت اضافي:
علائم شامل پژمردگي و فنجاني شدن به طرف پايين در برگهاي مسن تر ظاهر مي شود. همچنين برگهاي پاييني، زرد و داراي مناطق سوخته مي شود.
خسارت کنه تار عنکبوتي:
خسارت کنه تار عنکبوتي را با اختلالات تغذيه اي خصوصا کمبود آهن، کمبود منيزيم يا مسموميت روي اشتباه نگيريد.
خسارت علفکش رانداپ:
علائم خسارت شامل خميدگي برگ به طرف بالا، رنگ سبز مايل به زرد برگهاي جوان و به شدت از رشد باز ماندن بوته مي باشد.
منبع: راهنماي تغذيه خیار گلخانه اي / مهندس محمد رضا عبدالکريم زاده/ مهندس محمود رضا شعباني مفرد /Email: Kashanabd73@yahoo.com

منبع:.parsbiology

+ نوشته شده در  پنجشنبه چهاردهم مهر 1384ساعت 16:47  توسط   | 

ساختار گلخانه :

ساختار گلخانه

سازه گلخانه:
يك گلخانه، وسيله اي براي تغيير محيط اطراف گياهان، جهت بهبود شرايط رشد فراهم مي كند.گلخانه ها در چند مورد قابل استفاده اند. بعضي از گلخانه ها براي عمليات ساليانه مورد استفاده قرار مي گيرند، درحاليكه بعضي از آنها فقط براي پرورش گياهان در فصلهاي بهار و پاييز ساخته مي شوند. در بعضي از شرايط آب و هوايي، براي پرورش تعدادي از گياهان درتابستان (مانند گوجه فرنگي)، كه در شرايط بيرون قابل كشت نيستند، گلخانه مورد نياز مي باشد.
ملاحظات كلي:
يكي از اولين تصميماتي كه بايد اتخاذ شود، اين است كه گلخانه به صورت يك واحد جداگانه، در تماس باساختمان هاي موجود و يا بصورت بخشي از ساختمانهاي جديد ساخته شود. گلخانه هاي متصل به هم معمولاً هزينه هاي ساخت و گرمايش كمتري داشته و دسترسي آسانتري دارند، اما گياهان نوركمتري دريافت مي كنند. گلخانه هاي متصل به هم بايد رو به جنوب ساخته شوند. جهات غرب، شرق و شمال مطلوبيت كمتري دارند. خصوصيات ساختمانهاي موجود ممكن است انتخاب محل را براي گلخانه هاي متصل محدود نمايد.
يك گلخانه مستقل مي تواند در محلي دورتر از ساختمانهاي موجود ساخته شود. گياهان در چنين گلخانه اي نور خورشيد را از همه جهات دريافت مي كنند. اين گلخانه ها از لحاظ ساخت و سيستم حرارتي بسيار گران هستند و هزينه هاي فوق العاده اي براي خطوط آب و برق لازم دارند. هر گلخانه بايد در محلي ساخته شود كه داراي زهكشي مناسبي باشد.
يك گلخانه مي تواند در هراندازه اي ساخته شود اما كوچكترين گلخانه اي كه مي توان در نظر گرفت چيزي در حدود 200 فوت مربع است (18.4 متر مربع ). گلخانه هاي كوچكتر به نسبت از لحاظ ساخت و عملكرد بسيار گران هستند .
ساختمان گلخانه:
هزينه ساخت گلخانه به طور كلي به اندازه و ماده پوشش دهنده آن بستگي دارد. ساخت گلخانه با پوشش شيشه اي و قاب فلزي معمولاً بيشترين هزينه را داراست. پوشش هاي ديگر مانند فايبرگلاس، اكريليك و پلي كربنات داراي هزينه متوسطي مي باشند. پوشش پلي اتيلن با قاب چوبي داراي كمترين هزينه است. تجهيزات حرارتي و تهويه نيز هزينه اي با توجه به ساختمان گلخانه و اندازه آن دارند. ساخت گلخانه هاي خورشيدي نيز امكان پذير است اما به مهندسي خاصي نيازمند مي باشد. اسكلت يا قاب گلخانه از فلز يا چوب ساخته مي شود. فضاي بين لايه هاي پوشش را مي توان براي كمك به مقاومت در برابر وزش باد خالي از هوا نمود. گلخانه با اسكلت چوبي به آساني ساخته مي شود و انتخاب مناسبي براي سازنده است .
گرمايش:
محيط گلخانه معمولاً به وسيله هواي داغ، آب داغ يا بخار گرم مي شود. گاهي اوقات گرما به صورت تكميلي توسط گرمكن هاي الكتريكي تامين مي شود. انتخاب منبع حرارتي بايد با توجه به هزينه اوليه تجهيزات و هزينه عملياتي انجام گيرد. گرمكن هاي الكتريكي هزينه اوليه كمي داشته اما معمولاً هزينه عملياتي بسيار بالايي دارند. گرمايش به وسيله آب داغ يا بخار از لحاظ هزينه نصب گران است؛ اما هزينه عملياتي كمي دارد. گرمايش به وسيله هواي داغ با استفاده از گاز طبيعي يا نفت به عنوان سوخت به طور گسترده اي مورد استفاده قرار مي گيرد. زغال سنگ و چوب هم مي تواند به عنوان سوخت مورد استفاده قرار گيرد. البته هر كدام به مديريت دقيقي نيازمند است.
بايد توجه داشت كه هرنوع گرمكن احتراقي براي جلوگيري از انباشت گازهاي نامطلوب، كه موجب از بين رفتن گياهان مي شود، دريچه اي به خارج گلخانه داشته باشد.
بهترين گرمايش در حالتي انجام مي شود كه از كف صورت گيرد؛ چرا كه به طور طبيعي هواي گرم به سمت بالا مي رود. گياهان اغلب داراي دماي مخصوص متوسطي براي رشد ايده آل مي باشند. در جدول زير محدوده هاي دمايي توصيه شده براي چندين محصول متداول گلخانه اي آمده است. دماي شبانه داراي بيشترين اهميت است. با اين وجود دماي روزانه بالا مي تواند موجب از بين رفتن محصولات گلخانه شود.

دماي روزانه و شبانه توصيه شده براي چند محصول متداول گلخانه اي

محصول دماي شبانه ( F) دماي روزانه ( F)
گوجه فرنگي 66-60 80-70
كاهو 55 78-70
خيار 65 80
فلفل 62 80-70
گل داودي 63-62 80-75
گل شمعداني 60-55 75-70

تهويه و سرمايش:
كار گرمايش گلخانه كار نسبتاً ساده اي است اما سرمايش آن بسيار مشكلتر مي باشد. به علاوه درگلخانه هاي كوچكتر كار گرمايش و سرمايش دشوارتر است. يك گلخانه براي كاهش حرارت در تابستان و نيز در روزهاي زمستاني آفتابي به تهويه توسط هواي تازه نيازمند است. همچنين كار تهويه براي كاهش رطوبت بيش از حد و نيز تأمين دي اكسيد كربن از هواي خارج مورد استفاده قرار مي گيرد.
كنترل ها:
اغلب دارندگان گلخانه هاي كوچك مي دانند كه وسايل كنترل اتوماتيك داراي ارزش زيادي هستند. ترموستاتها، رطوبت سنج ه، زمان سنج ها و يا كنترلهاي كامپيوتري مي توانند با هم تركيب شده تا مديريت دقيقي از دما و رطوبت (حتي هنگامي كه مالك حضور ندارد) به دست دهند. آبياري و روشنايي را هم مي توان به صورت اتوماتيك كنترل نمود. سيستم هاي كنترل را مي توان شخصاً سرهم نمود و يا اينكه به صورت پكيج خريداري كرد.
برنامه ريزي و ساخت يك گلخانه:
قبل از آغاز كار ساخت گلخانه يك برنامه ريزي دقيق بسيار مهم است. اصولاً ساخت يك گلخانه به هزينه و زمان زيادي نيازمند نمي باشد. انتخاب نهايي براي نوع گلخانه به فضاي مورد نياز رشد، معماري مربوطه، محل هاي موجود و هزينه هاي آن وابسته است. همچنين يك گلخانه بايد محيط مناسبي براي رشد گياهان فراهم نمايد .
موقعيت:
موقعيت گلخانه بايد به صورتي باشد كه بيشترين مقدار نور را دريافت نمايد. اولين انتخاب براي موقعيت گلخانه به صورت نماي جنوبي يا جنوب شرقي مي باشد. نور تمام روز بهترين شرايط را براي گياه فراهم مي كند. البته نور تابيده شده ازجانب شرق، به هنگام صبح، براي گياهان كافي مي باشد. نور صبح بيشترين مطلوبيت را داراست، زيرا كه به گياهان اجازه داده مي شود كه فرايند توليد غذا را زودتر آغاز نمايند؛ واين موضوع منجر به حداكثر رشد مي شود. بالطبع انتخابهاي بعدي، نماي جنوب غربي و نماي غربي مي باشد؛ چرا كه دريافت نور ديرتر صورت مي گيرد. نماي شمالي كمترين مطلوبيت را دارد و فقط براي گياهاني كه نور كمي احتياج دارند، مناسب مي باشد .
درختان برگ ريز مانند افرا و بلوط مي توانند به طور مؤثري از نور شديد بعد ازظهر تابستاني با ايجاد سايه بكاهند. البته بايد توجه داشت كه درختان در هنگام صبح، بر روي گلخانه سايه نياندازند. اين درختان در زمستان اجازه مي دهند كه نور كافي به گلخانه برسد؛ چرا كه در پاييز برگهاي خود را از دست مي دهند.
انواع گلخانه:
يك گلخانه خانگي مي تواند در تماس با ساختمان موجود و يا به صورت يك سازه ساده ساخته شود. محل انتخابي براي گلخانه و سليقه شخصي مي تواند در انتخاب نوع گلخانه موردنظر قرار گيرد. البته هر نوع گلخانه اي معايب و مزاياي مختص به خود را دارد. نمونه اي از گلخانه هاي متداول در ادامه آمده است.
مجموعه خوبي از مواد ساختماني و اسكلت گلخانه هاي تجاري در دسترس مي باشد. اسكلت گلخانه معمولاً از چوب، فولاد گالوانيزه يا آلومينيم ساخته مي شود. لوله هاي پلاستيكي به عنوان اسكلت گلخانه، معمولاً در برابر بار وارده از طرف برف و باد ناپايدار مي باشند. اسكلت گلخانه را مي توان با شيشه، فايبرگلاس سخت، پلاستيك دوجداره محكم و يا ورق پلاستيكي پوشانيد.
انواع پيكربندي اسكلت هاي گلخانه:
انواع پيكربندي اسكلت هاي گلخانه، از ساده گرفته تا پيچيده، به ابتكار طراح و مهندس مربوطه وابسته است. در ادامه چند نوع پيكربندي متداول آمده است.
انواع پيكربندي اسكلت هاي گلخانه:
فونداسيون وكف سازي:
در يك گلخانه، فونداسيون دائمي براي مواد ورقه اي شيشه اي، فايبر گلاس و پلاستيك سخت دو جداره بايد فراهم شده باشد. سازنده براي ساخت فونداسيون بايد برنامه ريزي دقيقي داشته باشد. اغلب گلخانه ها به يك فونداسيون بتون ريزي شده، همانند ساختمانهاي مسكوني، نيازمند هستند.
كف دائمي براي گلخانه توصيه نمي شود چونكه رطوبت را نگه مي دارد و بواسطه آميختگي خاك و شاخ و برگها منجر به لغزندگي مي شود. ساخت يك گردشگاه سيماني، شني يا سنگي به عرض24 تا 36 اينچ براي دسترسي آسان به گياهان توصيه مي شود. مابقي كف بايد توسط چند اينچ شن، جهت زهكشي آب اضافي پوشانيده شود.
گرمايش:
گرمايش مورد نياز يك گلخانه به دماي مطلوب براي رشد گياهان، موقعيت و ساختمان گلخانه و كل مساحت خارجي در معرض هواي بيرون وابسته است. با اينكه 25% گرمايش مورد نياز روزانه مي تواند به وسيله تابش خورشيد تأمين شود؛ اما يك گلخانه عايق به مقدار زيادي گرمايش در يك شب زمستاني نيازمند مي باشد. سيستم گرمايشي بايد به گونه اي باشد كه دماي مطلوب روزانه و شبانه را تأمين نمايد.
گلخانه با گرمكن خورشيدي، در طول دوره بحران انرژي مورد پسند عوام قرار گرفته است. البته استفاده از اين سيستم معمولاً اقتصادي نمي باشد. به علاوه مجموعه هاي خورشيدي اختصاصي و سيستم هاي ذخيره گرما به فضاي زيادي نيازمند هستند. با اين وجود مالكان گلخانه مي توانند روشهاي جمع آوري گرما را مورد آزمايش قرار دهند. يك روش اين است كه تانكهايي را براي جذب گرما با رنگ سياه، رنگ كرده و جهت نگهداري حرارت آنها را پر از آب نمود. از آنجا كه دماي هواي گلخانه بايد در دماي مناسب رشد گياهان ثابت بماند، گلخانه به خودي خود نمي تواند ذخيره كننده خوب گرما باشد.
سيستم هاي حرارتي را مي توان توسط الكتريسيته، گاز طبيعي، نفت و يا چوب به كار گرفت. گرما مي تواند به وسيله جريان اجباري هواي داغ، تشعشع، آب داغ و يا بخار در محيط گلخانه توزيع گردد. انتخاب سيستم حرارتي و نوع سوخت مصرفي به مواردي از جمله، دسترسي محلي، احتياجات گرمايي گياهان، هزينه و سليقه شخصي وابسته است. براي تأمين اهداف ايمني و جلوگيري از تماس گياهان با گازهاي مضر، تمام محصولات احتراق حاصل از سوزاندن گاز، نفت و چوب را بايد به خارج گلخانه هدايت نمود. همچنين براي تأمين اكسيژن موردنياز مشعلها جهت احتراق كامل، بايد از دريچه هاي واصل به هواي تازه استفاده نمود. كنترلهاي ايمني مانند پيلوت هاي اطمينان و شير قطع جريان گاز، بايد به اندازه نياز مورد استفاده قرار گيرد. چراغهاي قابل حمل با سوخت نفت سفيد كه در خانه ها مورد استفاده قرار مي گيرد، براي گرمايش گلخانه پرخطر است؛ چونكه بعضي از گياهان به گازهاي تشكيل شده ناشي از احتراق سوختها بسيار حساس مي باشند.
گردش هو ا:
نصب فن هاي گردش هوا در گلخانه سرمايه گذاري خوبي است. در طول زمستان، هنگامي كه گلخانه بايد گرم شود، گلخانه به گردش هوا نيازمند است؛ تا بدان وسيله دماي يكنواختي در داخل گلخانه تأمين گردد. بدون فن هاي اختلاط هوا، هواي گرم به بالاي گلخانه رفته و هواي سرد در كف گلخانه و در اطراف گياهان باقي مي ماند.
براي گلخانه هاي كوچك (كمتر از 60 فوت درازا)، فن ها را به صورت قطري در گوشه هاي مقابل هم و كمي خارج از گوشه نصب مي كنند. هدف از اين كار ايجاد يك الگوي دايره اي (بيضي) براي جابجايي هوا مي باشد. فن ها بايد به طور مداوم در طول زمستان به كار گرفته شوند. اما اين فن ها را در تابستان، هنگامي كه گلخانه به تجديد هوا (تهويه) نيازمند است، بايد خاموش كرد.
تجديد هوا (تهويه):
تجديد هوا، معاوضه هواي داخل با هواي بيرون براي كنترل دما، بيرون بردن رطوبت و غني سازي دي اكسيد كربن مي باشد. چندين سيستم تهويه متفاوت را مي توان براي تجديد هواي گلخانه مورد استفاده قرار داد.
تهويه طبيعي هو با استفاده از دريچه هاي سقفي كه بر روي ديواره هاي كناري گلخانه نصب شده اند، صورت مي گيرد. هواي گرم با استفاده از جريانهاي جابجايي بالا رفته و از طريق دريچه ها خارج مي گردد؛ و به اين ترتيب موجب دريافت هواي سرد از همه طرف مي شود.
تهويه مكانيكي هوا با استفاده از فن هاي خروجي، كه هوا را از يك گوشه گلخانه به خارج مي رانند درحاليكه هواي بيرون از گوشه ديگر گلخانه وارد مي شود، صورت مي گيرد. اندازه فن هاي خروجي بايد به نحوي باشد كه، كل حجم هواي داخل گلخانه را در يك دقيقه تعويض نمايد.كل حجم هوا در يك گلخانه متوسط يا بزرگ (برحسب فوت مكعب) را مي توان با حاصلضرب مساحت كف در عدد 8 (ميانگين ارتفاع) محاسبه نمود . اندازه فن خروجي يك گلخانه كوچك، (حجم آن كمتر از 5000 فوت مكعب) از حاصلضرب مساحت كف در عدد 12 به دست مي آيد .
احتياجات تجديد هوا با شرايط آب وهوايي و فصلهاي مختلف متغير خواهد بود. در تابستان بايد، 1 تا 1.5 برابر حجم هواي گلخانه در هر دقيقه تعويض شود. البته گلخانه هاي كوچكتر به مقدار بيشتري تعويض هوا احتياج دارند. در زمستان، اختلاط 20 تا 30 درصد از حجم هواي داخل با هواي بيرون در هر دقيقه، بدون سرد شدن محيط گياهان، كافي خواهد بود.
سرمايش:
معمولاً ممكن است گردش هوا توسط تهويه (به تنهايي) در اواسط تابستان كافي نباشد. درتابستان اغلب لازم است كه دماي هوا با استفاده از سرمايش تبخيري كاهش يابد. همچنين ممكن است در طول تابستان، شدت تابش خورشيد براي گياهان خيلي زياد باشد. لذا در طول اين دوره ممكن است سرمايش تبخيري، ايجاد سايه، يا رنگ آميزي ضروري باشد.
سيستم سرمايش تبخيري شامل يك فن و يك اواپراتور براي تبخير آب مي باشد؛ بدين وسيله هوا خنك شده و رطوبت آن افزايش مي يابد. طي فرآيند سرمايش تبخيري، گرماي هوا براي تغيير حالت آب از مايع به بخار گرفته مي شود. به اين ترتيب هواي خنك و مرطوب به گلخانه وارد مي شود؛ در حاليكه هواي گرم داخل از طريق دريچه هاي سقفي و ديگر منافذ به خارج رانده مي شود.
سيستم سرمايش تبخيري در حالتي كه رطوبت هواي خارج پايين باشد؛ بهتر و مناسبتر عمل مي كند. اين سيستم را مي توان بدون تبخير آب براي تجديد هواي گلخانه مورد استفاده قرار داد. ظرفيت سيستم سرمايش تبخيري بايد 1 تا 1.5 برابر حجم گلخانه باشد.
دي اكسيد كربن و نور:
دي اكسيد كربن و نور براي رشد گياهان ضروري مي باشد. صبحگاهان با بالا آمدن آفتاب، گياهان توليد انرژي غذايي (فتوسنتز) را آغاز مي نمايند. ميزان دي اكسيد كربن در گلخانه، به واسطه مصرف توسط گياهان، كاهش مي يابد. با تجديد هوا مي توان ميزان دي اكسيد كربن را به اندازه ميزان آن در محيط بيرون بالا برد. از آنجا كه دي اكسيد كربن و نور در فرآيند فتوسنتز مكمل يكديگر هستند، با تأمين روشنايي تكميلي و تزريق دي اكسيد كربن مي توان بازده سبزيجات و گلدهي محصولات را افزايش داد. دي اكسيد كربن مايع، يخ خشك و احتراق سوختهاي بدون سولفور مي تواند به عنوان منابع تأمين دي اكسيد كربن مورد استفاده قرار گيرد .
كنترل شرايط محيطي گلخانه :
فعاليتهاي شيميايي صورت گرفته در فرآيند فتوسنتز گياهان، مستقيماً متأثر از شرايط محيطي مي باشد. فتوسنتز به عواملي مانند دما، شدت نور و وجود آب و مواد غذايي وابسته است. تنفس گياه نسبت به دما حساس مي باشد. محدوده دمايي توصيه شده براي بيشتر گياهان گلخانه اي كه منجر به بالاترين بازده فتوسنتزي مي شود، چيزي بين 50 تا 85 درجه فارنهايت مي باشد. بنابراين بدون توجه به اينكه گلخانه براي چه كاري مورد استفاده قرار مي گيرد، بايد محيط آن كنترل شده باشد؛ اين كار براي سلامت گياهان گلخانه ضروري مي باشد.
دما:
دماي مناسب براي گلخانه توسط انرژي حاصل از تابش خورشيد فراهم مي شود؛ و در صورتي كه اين انرژي كافي نباشد؛ دما به وسيله حرارت تكميلي تأمين مي گردد. گياهان مختلف به محدوده دمايي متفاوتي نياز دارند. براي مثال گياهان گرمسيري به محدوده دمايي 70 تا 80 درجه فارنهايت نيازمند مي باشند.
دماي داخل گلخانه بايد در روز در دماي موردنظر ثابت بماند؛ و درشب 10 درجه فارنهايت پايينتر باشد. چهار روش براي ثابت نگه داشتن دما در حد مطلوب وجود دارد :
جلوگيري از اتلاف حرارت
ذخيره گرما
اضافه كردن حرارت
خارج كردن حرارت اضافي

دما، مهمترين فاكتور محيطي در نزد كشاورزان مي باشد. تنظيم كردن دما، تأثير مستقيمي بر روي رطوبت نسبي و سطح دي اكسيد كربن دارد. تهويه مي تواند بيشتر يا همه كنترل دماي مورد نياز براي گلخانه هاي كوچك فصلي را به انجام برساند. گلخانه هاي بزرگتر ممكن است به فن هاي الكتريكي (براي خنك كردن گلخانه در تابستان) و سيستم هاي حرارتي براي شبهاي سرد نيازمند باشند. با توجه به آنچه گفته شد، اغلب گياهان داراي دماي مخصوص متوسطي براي رشد ايده آل مي باشند. در جدول 1-1 محدوده هاي دمايي توصيه شده براي چند محصول متداول گلخانه اي آمده است.
رطوبت نسبي:
رطوبت نسبي مقياسي از مقدار آب موجود در هوا در يك دماي داده شده مي باشد. ميزان تنفس گياهان متأثر از رطوبت نسبي هواي اطراف مي باشد؛ زيرا كه رطوبت نسبي، اختلاف فشار بخار بين سطح برگها و هواي اطراف را تعيين مي كند. رطوبت نسبي بين 25 تا 80 درصد، تأثير ناسازگاري برروي رشد اكثر گياهان ندارد. رطوبت نسبي خارج از اين محدوده مي تواند مانع تنفس گياه شده و به گسترش بيماريها كمك نمايد. در ضمن رطوبت نسبي بالا موجب افزايش بيماريهاي برگي در گلخانه مي شود. رطوبت نسبي هواي داخل گلخانه به وسيله دماي سطوح داخلي تعيين مي شود. كاهش جريان هوا و نيز كم شدن نرخ تعويض هوا، منجر به افزايش رطوبت نسبي مي شود. يك گلخانه دار كه داراي گلخانه اي كاملاً بسته با پوشش دو لايه اي مي باشد؛ بايد از وجود امكانات تهويه كافي، كه براي كنترل رطوبت نسبي و نيز حداكثر دما لازم است، مطمئن باشد. رطوبت نسبي ايده آل براي گلخانه چيزي بين50 تا 60 درصد است. اگر رطوبت نسبي خيلي بالا باشد، شرايط براي حمله بيماريها به گياهان فراهم مي شود. اگر رطوبت نسبي خيلي پايين باشد، گياهان از تنش آبي در رنج خواهند بود. رطوبت نسبي را مي توان با آبياري كردن درصبح و بيرون راندن هواي مرطوب كنترل نمود. بايد توجه داشت كه هرگز نبايد آبياري را بعد از ظهر انجام داد.
نور :
شدت، استمرار و پخش طيفي نور مرئي براي رشد گياه، مهم و حياتي است. نور موردنياز معمولاً توسط خورشيد تأمين مي شود؛ مگر اينكه گلخانه در فصل زمستان فعال باشد.
عوامل مؤثر در تعيين مقدار نور عبوري از پوشش گلخانه عبارتند از :
موقعيت گلخانه
جهت گيري نسبت به خورشيد
زاويه پوشش شفاف گلخانه نسبت به شعاع نور
خصوصيات فيزيكي پوشش:
سطوح منعكس كننده نور در داخل گلخانه، مي تواند مقدار نور در دسترس گياهان را افزايش دهد. رنگ سفيد و ورقهاي آلومينيمي براي اين كار مناسب است.
روشنايي در دو حيطه اندازه گيري مي شود؛ كميت و كيفيت. كيفيت مربوط به شدت تابش و كميت مربوط به طول دوره تابش مي باشد. مي دانيم كه يك گياه به مقدار مشخصي از تابش نور نيازمند است. اگر كييفيت نور پايين باشد؛ با اضافه كردن كميت آن، ميزان نور تابيده شده به مقدار كمي اضافه مي گردد و بر عكس. در هر گلخانه شفافيت لازم براي عبور نور، توسط پوشش گلخانه فراهم مي شود. مثالهايي از مواد شفاف جهت پوشش گلخانه عبارتند از: شيشه، پلاستيك، اكريليك و فايبرگلاس.
دي اكسيد كربن:
يكي ديگر از فاكتور هاي محيطي كه براي رشد گياه لازم است، دي اكسيد كربن مي باشد. دي اكسيد كربن يكي از اجزاي اصلي در فرآيند فتوسنتز است؛ اما تاكنون آنطور كه از تأثيرات دما، نور و رطوبت بر روي رشد گياهان آگاه هستيم، در مورد دي اكسيد كربن اطلاعات زيادي در دست نيست.
در يك گلخانه كاملاً بسته كه گياهان فراواني دارد، كمبود دي اكسيد كربن مي تواند فاكتورهاي رشد را محدود نمايد. تنظيم ميزان اين عامل محيطي براي بهبود رشد گياهان در گلخانه، بخشي از مديريت موفق گلخانه مي باشد. البته بايد توجه داشت كه كميت و كيفيت مطلوب محصولات گلخانه اي به وسيله مديريت مناسب فاكتورهاي رشد تحقق مي يابد؛ به طوري كه اين عوامل در زمان درست و به مقدار مورد نياز در اختيار گياه قرار گيرد.
جريان هوا در گلخانه:
گردش هوا در گلخانه ضروري است. وقتي كه يك گياه در معرض جريان هواي تازه خارج از گلخانه باشد، هواي تازه در نزديكي برگها تأمين شده و گياه مي تواند اكسيژن پس داده و از دي اكسيد كربن تازه استفاده نمايد. جريان هوا همچنين به پايين نگه داشتن رطوبت نسبي و كنترل دما در گلخانه كمك مي نمايد .
گلخانه هاي تجاري به همه نيازمندي هاي اشاره شده در بالا و حتي بيشتر از آن وابسته اند. در يك گلخانه تجاري هدف اصلي سود دهي است؛ براي رسيدن به اين هدف، گلخانه بايد از لحاظ تأمين شرايط محيطي مطلوب كارآمد باشد. نور و دماي گلخانه بايد به طور سخت و جدي كنترل شود. اخيراً كامپيوترها براي چنين كنترل هايي به طور گسترده مورد استفاده قرار گرفته اند. همچنين وجود گازهاي سمي و گرد و غبار در گلخانه ممكن است يك مشكل جدي باشد. اين گازها شامل مونو اكسيد كربن، اكسيد نيتروژن و دي اكسيد نيتروژن مي باشند؛ كه ممكن است از وسايل حرارتي متصاعد شوند .

منبع:.parsbiology

+ نوشته شده در  پنجشنبه چهاردهم مهر 1384ساعت 16:41  توسط   | 

بازدید از گلخانه کشت هیدروپونیک توت فرنگی:

تصاویری از این گلخانه:

همانطور که در تصاویر مشاهده میکنید سیستم کشت در این گلخانه بصورت سیستم کشت بدون خاک عمودی میباشد. این روش اجازه می دهد که از انرژی تشعشعی و فضای گلخانه حداکثر استفاده بشود. در این روش از گلدانهای پلاستیکی مکعبی که به صورت اریب روی هم سوار می شوند استفاده شده است بطوریکه هر گلدان دارای فضاهای خالی جهت کاشت می باشد.

 محلول غذایی بوسیله یک سیستم آبیاری قطره ای از بالاترین گلدان به گلدانهای پایینی هدایت می شود و در نهایت از پایینترین گلدان خارج شده و وارد یک جوی کوچک میشود که با شیب اندکی محلول را به انتهای گلخانه هدایت می کند و در آنجا پس از فیلتر شدن مجدداْ به مخزن اصلی بر می گردد.

محیط کشتی که برای این کشت هیدروپونیک در نظر گرفته شده بود ترکیبی بود از: پرلیت ، ورمیکولایت و کوکو پیت.

به گفته مسئولان این گلخانه کار آنها بیشتر جنبه تحقیقاتی دارد تا تجارتی. رقمهای مورد کشت قرار گرفته توت فرنگی در این گلخانه عبارتند از: رقم سیلوا (SILVA) ، رقم کاماروسو (CAMAROSO) و رقم گاویوتا (GAVIOTA) و همچنین رقمهایی که از کشت بافت بدست آمده بودند.

از این سیستم کشت در فلسطین اشغالی نیز برای پرورش بعضی از سبزیجات از جمله کلم قمری استفاده می شود.

آدرس گلخانه: شیراز - شهرک صدرا        متعلق به: مهندس حمیدیان

 منبع:علوم باغبانی

+ نوشته شده در  پنجشنبه چهاردهم مهر 1384ساعت 16:37  توسط   |